Tokenisatie is het omzetten van een financieel product, zoals een fonds of een lening, in een token op de blockchain. Volgens Jeroen Offerijns, medeoprichter en CTO van Centrifuge Labs, ligt daar de kans om het fundament van het financiële systeem te vernieuwen. Dat systeem is in honderden jaren opgebouwd en zit vol tussenpartijen, spreadsheets en advocaten. Neem een hypotheek: tussen de rente waartegen banken zelf lenen en de rente die de consument betaalt, zit volgens onderzoeken vaak zo'n anderhalf procent. Offerijns kwam in 2020 via een vriend bij Centrifuge terecht en was eerst sceptisch over crypto. De technische waarde van blockchain zag hij wel, de praktische nog niet. Dat veranderde toen Centrifuge zich ging richten op wat het zelf real world assets noemde: echte financiële producten op de blockchain. Die term wil hij inmiddels liever kwijt, want in de financiële wereld staat de afkorting RWA al voor iets anders. Centrifuge bouwt de technologie die fondsbeheerders verbindt met beleggers, op inmiddels vijftien blockchains tegelijk. Het werkt samen met vermogensbeheerder Janus Henderson, die zo'n 500 miljard dollar beheert, en met Apollo en New York Life. Toen een belegger voor bijna 300 miljoen dollar wilde verkopen, kon dat via de bestaande markt worden afgehandeld. Een getokeniseerd fonds kan in de wereld van decentrale financiering, DeFi, ook dienen als onderpand voor een lening. In de traditionele wereld kan dat alleen op grote schaal. Getokeniseerde aandelen, waar inmiddels 22 grote bedrijven bezwaar tegen maken, zijn voor Centrifuge minder interessant. De aandelenmarkt werkt al behoorlijk efficiënt. Meer winst valt te halen bij vastrentende producten en fondsen. Voor een getokeniseerde versie van de S&P 500 werkte het bedrijf rechtstreeks samen met S&P Dow Jones Indices. Ook komt aan bod waarom Amerika voorop loopt. Volgens Offerijns is de Verenigde Staten zes tot twaalf maanden verder, terwijl de regels in Luxemburg, waar fondsen vaak worden opgezet, nog niet klaar zijn voor tokenisatie. Stablecoins en tokenisatie versterken elkaar: zonder grote, liquide stablecoins zijn fondsen met honderden miljoenen niet goed te verhandelen. Juist euro stablecoins blijven daarin achter. Hoe snel gaat het? Voor vastrentende producten verwacht Offerijns de komende jaren veel. Voor de hele financiële markt rekent hij op minstens tien jaar. Kan een financieel bedrijf het zich dan veroorloven om af te wachten? Co-host is Kim Schneider. Over de podcast Cryptocurrency are here to stay. In deze wekelijkse podcast gidst Daniël Mol je door het belangrijkste cryptonieuws, langs hypes en trends, voor- en tegenstanders en winst en verlies. In het A-deel bespreken we het laatste nieuws en in het B-deel gaan we in gesprek met een gast. Van cypherpunkpioneers tot grootbanken die aan de haal gaan met stablecoins, van Bitcoin tot Ethereum tot CBDC's. Alles passeert de revue. Reageren? Stuur dan een mail naar cryptocast@bnr.nl Gasten Jeroen Offerijns is medeoprichter en CTO van Centrifuge Labs. Kim Schneider is lead Blockchain & Digital Assets bij Deloitte. Host Daniël Mol is presentator en redacteur van de Cryptocast. Hij is sinds 2017 met Bitcoin bezig en kwam in 2021 bij het team van de Cryptocast. Redactie Daniël Mol
Audio and video play straight from the show's own hosting. PodSubs stores and serves no media.
Transcript
From the show. Tap a time to play from there.
Speaker 1Dit is deel 2 van de Cryptocast nummer 453, het podcastgedeelte. In 453a bespraken we het cryptonews van deze week. En nu gaan we het hebben over het tokeniseren van allerlei financiële producten. Niet alleen aandelen door een bedrijf dat hier middenin staat. Dat doen we met Jeroen Ofrijns. Welkom, goed dat je er bent. Medeoprichter en CTO bij Centrifuge Labs. En co-host Kim Schneider, ook niet tenminste... Lead Blockchain & Digital Assets bij Deloitte. Fijne tafel om te hebben. Voor we beginnen eerst nog even dit, want we leven in 2026...
Speaker 1dus je euro's omzetten naar crypto moet gewoon snel kunnen. Gelukkig is dat nu ook zo, want bij Bitfavos wordt je euro's gratis... en kun je vanaf een paar euro al gaan handelen. Of je nu net begint, of al jaren meedraait in de crypto... een platform waar je zonder gedoe je euro's direct aan het werk kan zetten... En onthoud, crypto is volatiel. Investeer alleen wat je kunt missen. Mocht je nou willen reageren op deze aflevering, dat kan. Laat een comment achter op Spotify of via cryptocast.bnr.nl. Jeroen, goed
Speaker 1dat je er bent. Tijds geleden dat we deze opname in de stijgers hebben gezet. We hebben eindelijk een moment gevonden. Superleuk. Eigenlijk de traditionele openingsvraag voor iedereen die hier te gast is voor het eerst. Hoe ben jij in aanraking gekomen met crypto?
Speaker 2Ja, het is wel een grappig verhaal. Ik heb een technische achtergrond. Ik ben al mijn hele leven als kind aan het programmeren. En rond 2012, denk ik, kwam Ethereum voor het eerst uit. En zag ik het al wel voorbij komen. En dacht ik, dat is wel interessant. Hoe werkt het dan en wat gebeurt daar? Maar ja, voor mijn nadelen heb ik er eigenlijk toen verder niet ingedoken. En de jaren daarna eigenlijk heel erg weinig meegedaan. Tot 2019, 2020 kwam ik in aanreking met Centrifuge. Via een vriend van mij. En... Eigenlijk, heel eerlijk, had ik best wel
Speaker 2een sceptisch perspectief op crypto. Ik was er niet heel erg diep in, maar wat ik wel hoorde was... Ja, toch echt wel een bubbeltje in een wereld die op zichzelf
Speaker 1speelde. Je
Speaker 2vond het
Speaker 1daarvoor, ondanks je ervaring met programmeren en zo... vond je het gewoon niet zo interessant, was je niet zo'n fan?
Speaker 2Ja, ik denk dat ik de technische waarde van blockchain eigenlijk wel zag. Maar de praktische waarde op dat moment nog niet. En ik denk dat daar Zenfuture een hele mooie slag in maakte. Toen al in de visie die toen eigenlijk nog heel erg vroeg was. Namelijk, hoe kunnen we echt de echte wereld, en dat doen we dan nu... real world assets, hoe kunnen we die crypto inbrengen?
Speaker 1Hoe
Speaker 2kunnen we daarmee een koppeling maken tussen die crypto wereld en die eigen ecosysteem en eigenlijk toch echt dat bredere financiële systeem wat bestaat en wat gewoon al heel veel waarde heeft.
Speaker 1Ja,
Speaker 2tof
Speaker 1Hoe ben je dan uiteindelijk bij Centrifuge terechtgekomen? Dat is er in 2020, 2021 al gebeurd?
Speaker 2Ja, eigenlijk iemand waar ik eerder mee had gewerkt. Die was daar op dat moment ook betrokken. Van de technische kant. En wat ik al zei. Ik had een beetje een sceptische blik. Dus ik zei, ik wil wel een beetje kijken. Ik wil een beetje helpen. Dus ik begon eigenlijk als freelancer te kijken. Kan ik hier specifieke projectjes oppakken. En heel snel merkte ik van. Die visie die ze hier proberen te hebben. Is eigenlijk wel heel interessant. En daar speelt eigenlijk wel heel erg veel. En dat was toen nog veel te vroeg. En de markt was er niet klaar voor. Maar. Ik zag wel, hé, als die blockchain
Speaker 2technologie en wat er gebeurt in crypto en wat je kan doen met die code, combineert met financiële producten en daar nieuwe dingen mee kan maken, ja, daar zit wel iets heel erg groots.
Speaker 1Ja,
Speaker 2tof
Speaker 1Wat ik me afvroeg, je bent later ingestapt bij Centrifuse, maar ik moet je wel medeoprichter noemen. Hoe heb je dat voor elkaar gekregen?
Speaker 2Ja, het is eigenlijk zo dat Zendervisie er door best wel veel fasen heen is gegaan. Zendervisie is ooit begonnen, volgens mij sinds 2017, 2018. En eigenlijk met nog een bredere perspectief van... oké, hoe kunnen we dan de ervaring van de mensen die er toen mee begonnen... in de financiële sector, hoe kunnen we daar iets aan innovatie doen... binnen crypto, binnen blockchain. En eigenlijk in 2021, toen ik erbij ben gekomen... is het echt een nieuwe richting ingevaard, praktischer... doelgericht op wat we nu tokenisation noemen. En daar ben
Speaker 2ik dus vanaf het begin betrokken bij geweest
Speaker 1Precies, ja, oké. Dus het bedrijf had eerst een andere koers, maar dat was ook in een tijd, Kim, volgens mij dat 2017, 2018 was eigenlijk niemand bezig met de onderwerpen waar we nu over praten, toch?
Speaker 3Nee, zeker niet. Daar is natuurlijk heel erg veel veranderd.
Speaker 1Er
Speaker 3werd wel eens wat links en rechts geëxperimenteerd door hele early birds, maar
Speaker 1dat
Speaker 3is niet waar het nu is.
Speaker 1Ja, toen waren banken nog gewoon wallets aan het bouwen en zo.
Speaker 3Precies, identity zero knowledge proofs, allemaal zulke soort dingen.
Speaker 1Wat is er toen eigenlijk veranderd in 2020, 2021? Misschien kunnen jullie daar allebei antwoord op geven. Maar wat was dat kwartje wat toen is gevallen bij bedrijven zoals Centrifuge... van dit is waar we op in moeten zetten?
Speaker 3Ja,
Speaker 1ik denk dat we toen
Speaker 3natuurlijk ook heel erg... de non-funchable token
Speaker 1era
Speaker 3hebben gehad. Waarbij inderdaad men toch wel inzag van... je kunt eigenlijk alles wat in de echte wereld bestaat... rondom het verzamelen van bepaalde plaatjes en voetbalspelers... en zulke soort dingen, daar kun je een token van creëren. En die kun je dan sparen en dan kun je verhandelen. Ja, ik denk dat creëert gewoon een hele nieuwe markt. En ik denk het stukje aantrekkelijke van dat breder trekken... naar ook, ik noem even serieuze financiële producten... is dat je daar 24-7... toegang toe kunt hebben en nu heel erg afhankelijk bent van uren... waarin de bank of de beurs geopend is.
Speaker 3Ik denk dat daar vooral heel veel waarde gezien wordt... en dat je een aantal dingen samen, dus de administratie noem ik het altijd... en het financiële proces kunt samenvoegen op die infrastructuur.
Speaker 1Waren het inderdaad de Aave-plaatjes, Jeroen
Speaker 2Ja, ik denk... Kijk, hoe ik het zie is... Uiteindelijk was crypto toen ook nog heel erg vroeg. En je zag natuurlijk in DeFi heel veel experimentatie... Met Maker en Aave en Uniswap en al die grote DeFi-protocollen. En wat heel erg mooi was, is dat je op dat moment gewoon... Wat heel vaak wordt gezegd is... Grote nieuwe dingen ontstaan eigenlijk... Beginnen eigenlijk als een soort speelgoed. Zoals er wel eens vaak in Silicon Valley wordt gezegd. En dat zak je hier een beetje. Heel veel van die dingen, toepassingen... Waren heel klein, waren heel speels. Maar het zorgde er wel voor dat die dingen getest konden worden. En het zorgde
Speaker 2ervoor dat je stablecoin-protocollen en lending-protocollen en trading... allemaal eigenlijk gebouwd kon worden en getest kon worden. En langzaamaan kon groeien. En ik denk ook dat toen in die tijd was het nog niet klaar voor een financiële revolutie. En opeens alles on-chain gaan brengen. Daar waren we nog heel ver vanaf. Maar de basis-elementen werden gebouwd. En ik denk, zoals ik het zie, 2021 was echt DeFi en de groei daarvan. Daarna kwam natuurlijk de groei van de stablecoins. En wat dat in die markt bracht. En uiteindelijk komt dat nu samen. En dan zie je van, oké, wat nou als je
Speaker 2nou echt die financiële instrumenten on-chain brengt. En die makkelijk verhandelen met stablecoins en dergelijke. Dus die dingen die samenkomen eigenlijk, waar je nu echt... de goede instantie
Speaker 1We gaan het bijna hebben over... wat Centrifuge nou eigenlijk precies doet. Maar even nog over deze wereld. Wat is er dan nou veranderd... in die laatste paar jaar? We hebben het nu over vijf... tussen de vijf en zes jaar geleden. De NFT's en de DEX's... die je net noemde. De Decentralized Exchanges. En... Is het toch vooral ook dat de wat meer traditionele mensen... iets meer om boord zijn gekomen en dat de technologie zich heeft doorontwikkeld? Moet ik het zo zien
Speaker 2Ja, en ik denk ten eerste nog wel gewoon een stukje volwassenheid. Ik denk dat er nog heel veel in 2021 gewoon heel vroeg was...
Speaker 1om een
Speaker 2simpel voorbeeldje te geven. Voor ons om code live te zetten... Het was een heel moeilijk proces, het kostte heel erg veel geld. Ook nieuw financieel product dat we op Ethereum lanceerden kostte zeg maar 20.000, 30.000 dollar. Absurde bedragen als je erover nadenkt wat er voor nodig is om dit te groeien. En ik denk ook een stukje toegankelijkheid. De ervaring van de eindgebruikers was echt gericht op technische doelgroep. En dat was nog niet open voor een bredere doelgroep. En ik denk dat dat wel echt nodig was. En toen dat er helemaal was, zag je inderdaad dat grotere
Speaker 2partijen ook begonnen mee te spelen.
Speaker 1Ja. Nou, tromgeroffel, trompetgeschal. We gaan nu vragen, ik denk dat de lijst er al een klein beetje een idee heeft, hoor. Maar Centrifuse, belangrijk bedrijf in deze wereld geworden. Wat doen jullie precies? En wat doe jij
Speaker 2als CTO? Daar ben ik ook wel benieuwd naar. Ja, dus kijk, als ik het in één woord moet samenvatten, is wat wij doen, is tokenisation. Dus tokenisation is eigenlijk onchain, dus op de blockchain, een soort van representatie, een token maken van een financieel product. En dat is heel breed gezegd. Als je even iets verder kijkt naar wat de uiteindelijke visie is, als je bekend bent met het financiële systeem, is dat eigenlijk opgebouwd over honderden jaren geschiedenis en tientallen jaren aan technologieën en systemen. En wat je gewoon ziet,
Speaker 2hoe verder je daarin duikt, is er is heel veel inefficiëntie in opgebouwd. En dat zie je in zeg maar. Bijvoorbeeld een simpel proces is. Als je kijkt naar een hypotheek en de financiering daarvan. Het gaat via heel veel mensen. Heel veel tussenpartijen. Heel veel spreadsheets. En heel veel advocaten. En ik denk dat. We hebben al best wel veel innovatie gezien. Op eigenlijk de bovenlaag van de financiële systemen. Dus zeg maar de fintechs. Waar je nog minder innovatie hebt gezien. Is in de basislaag. Dus echt die fundamentele financiële processen. En daar is denk ik echt de promise van de blockchain. Is hoe kan je dat echt vernieuwen.
Speaker 2En echt opnieuw opbouwen. Om echt gewoon een. efficiënter, maar ook transparanter en toegankelijker systeem te bouwen. En dat is uiteindelijk waar wij met Centrifuge naartoe willen
Speaker 1En wat
Speaker 2doe jij dan
Speaker 1als CTO
Speaker 2Ja, dus mijn rol uiteindelijk is het leiden van de engineering en productontwikkeling van Centrifuge. Maar voornamelijk waar het uiteindelijk op neerkomt is... de complexiteit van wat wij doen... is niet alleen maar de technologie bouwen... maar echt het uitzoeken van wat is er mogelijk... in die nieuwe blockchain technologie. Want dat is echt wel een nieuw stukje technologie. En hoe kan je dat combineren met echt praktische... nuttige financiële toepassingen maken. En dat is vaak waar de uitdaging... zit. Hoe... koppel je die eindgebruikers aan die technologieën. En daar zit
Speaker 2gewoon heel veel complexiteit... die eigenlijk mijn rol is om zo simpel mogelijk te maken
Speaker 1Als je de technologie van Centrifuge ook wat concreter maakt... je zei net, je noemde net de vergelijking met die neobanken... dat is wel een mooie, of de fintechs... die werken inderdaad een stukje efficiënter dan de traditionele banken. Als ik nu de Rabobank-app open, dan krijg ik ook een hartverzakking zo nu en dan... Het is wel iets beter geworden, weet ik. Maar het is nog steeds niet perfect. Maar jullie zitten dus nog een stuk lager in die stack
Speaker 1met al die systemen. Waar innoveren jullie dan precies
Speaker 2Ja, ik denk... Het meest praktische voorbeeld om te geven is... Stel je wil investeren in een fonds. Bijvoorbeeld een fonds wat staatsbonden bevat. Dan heb ik het over financieel product. Lening vanuit de Nederlandse overheid. Staatsobligaties. En... Je wil investeren in dat fonds. Traditioneel doe je dat via je app, waarschijnlijk in een ETF. Dat is een Exchange Traded Fund. Dat is redelijk verhandelbaar. Maar wat nou als je het aandeel dat je in dat fonds hebt... wil gebruiken als
Speaker 2onderpand om een lening te krijgen. Dan bedoel ik, je hebt die aandelen, je vertrouwt in de groei daarvan... maar je hebt cash nodig, dus dat wil je lenen daartegen. Dat is een type financieel product... wat in traditionele financiële systemen heel veel wordt gedaan... Eigenlijk alleen vanaf een hele grote schaal. Dus tientallen miljoenen. Dat is ook een product wat in DeFi heel erg makkelijk is. Dat is de daily business van Aave en van Morpho en andere lendingprotocollen. En wat wij dus eigenlijk doen is die connectieslag maken. Hoe creëer je een token? Hoe breng je zo'n token
Speaker 2on chain? Hoe representeer je zo'n fonds op een manier dat die investeerders en die DeFi-protocollen dat vertrouwen en daarin willen verhandelen? En hoe distributeer je dat? En daar zit Technologisch ook een prachtig stapje. Wij bouwen eigenlijk technologie om de koppeling te maken... tussen de fondsbeheerders, de asset managers... en echt de investeerders. En die investeerders zijn op heel veel verschillende plekken. En als je dan eigenlijk in blockchain taal kijkt... die zitten op heel veel verschillende plekken. layer 1 en layer 2 blockchains. En daar zit heel veel
Speaker 2van onze innovatie. Hoe helpen wij dat te maximaliseren? Hoe helpen we ze overal te zijn
Speaker 1Ja, want dat is altijd een beetje de eeuwige discussie... van met welke blockchain werk je? Op welke blockchain zetten alle grote bedrijven in? Ik neem aan, onderdeel van jullie werk is ook... om dit geheel blockchain-agnostisch te maken, hè?
Speaker 2Ja exact. Als de visie is. Het financiële systeem wordt herbouwd. Met deze technologie. Dan kan je niet aannemen dat het allemaal op één product. Gaat werken. Dat is gewoon niet realistisch. Om de simpele reden dat er waarde zit in specialisatie. Er zit waarde in. Een bank die zijn eigen layer to blockchain lanceert. Met zijn eigen regels. En zijn eigen innovaties. Maar dat betekent dus ook. Dat als je als fondsbeheerder je product overal wil krijgen. Er zit heel veel complexiteit in om het allemaal te koppelen. Dus onze visie is. Als fondsbeheerder kom je naar ons. Je lanceert door middel
Speaker 2van handelstechnologie. En je kan morgen live zijn op honderd verschillende blockchains. We zijn er nu op vijftien, maar we zijn goed op weg. In theorie op honderd
Speaker 1Kim, waar kom jij censorship-juicen eigenlijk allemaal tegen? Waar zitten zij precies in dit financiële systeem?
Speaker 3Ja, dat is inderdaad aan die institutionele kant... en aan die asset management kant. Dat zijn ook wel de partijen die ik nu het meest zie bewegen in deze markt. Dus de financiële, de financial service industry... de financiële instellingen, maar ook inderdaad de asset managers... die bijvoorbeeld kijken naar hun money market funds... om die bijvoorbeeld te tokenizen. Daar zie ik op dit moment de meeste beweging. Ik denk persoonlijk, maar dan kijk ik ook even naar jou zelf... Jeroen, in Nederland nog wel enigszins beperkt en wat terughoudender. Ik denk dat het in andere delen van de wereld... sneller gaat en er meer adoptie is. Klopt dat
Speaker 2Ja, ik denk wel dat er nog een stukje versnelling kan gebeuren in Nederland. Je ziet gewoon dat de grote, vooral Amerikaanse SI-managers inderdaad het snelste gaan. BlackRock was heel vroeg. En wij werken samen met bijvoorbeeld Janice Henderson, een grote fondsbeheerder van ongeveer 500 miljard. En die gaan gewoon heel erg snel. We werken ook echt samen. Het verbaast me elke dag hoe snel zij innoveren en ook echt hun hele team meekrijgen. En je ziet dus ook dat die grote asset managers... in het begin praten we met één persoon die dit als deeltijd eigenlijk had... om ook een
Speaker 2beetje tokenisation te doen. En nu praten we met hele teams die aan zijn genomen met dit als enige focus. Dus daar zie je echt een grote investering. Inderdaad, bijvoorbeeld Money Market Funds is vaak een focus. En in Nederlandse fondsbeheerders en andere instituten... is het nog een ander stukje focus. Maar je ziet daar wel veel, ook daar hebben we veel meer gesprekken... en zie je gewoon veel veranderen.
Speaker 1Zijn er ook voordelen, want we hebben het nu veel over corporate partijen, institutional. Wat merkt Jan met de pet van jullie innovaties? Want als we in die bovenlaag weer gaan zitten kijken, de fintechs, Revolut en Bunk en noem maar op. Die leveren natuurlijk ook consumentenproducten.
Speaker 2Ja, ik denk uiteindelijk dat wij... Wij zijn niet een B2C-bedrijf. We spreken niet direct de eindconsumenten aan. Maar we bouwen wel de fundamentele technologie... die eigenlijk alles kan koppelen. En je gaat zien dat fondsbeheerders dichter bij neobanks en fintechs komen. En daardoor ook tussenpartijen wegnemen. En daardoor nieuwe dingen mogelijk maken. Ik denk dat een best en het meest praktische voorbeeld is. Ik noemde in het begin al hypotheken en leningen. En de inefficiëntie van het financiële systeem daaromheen. Als je kijkt naar de rente die de gemiddelde persoon betaalt als hypotheek.
Speaker 2En als je dat vergelijkt met de rente die eigenlijk de staatsrente of de... De rente waar die banken dat op financieren. Daar zit gewoon een heel groot verschil tussen.
Speaker 1Heb je daar een concreet voorbeeld van? Want ik denk dat veel mensen naar hypotheekrentes en zo zitten te kijken. Daar gaat het vaak over. Hoe groot zijn die verschillen? Hoeveel inefficiëntie zit er nou in dat systeem?
Speaker 2Ja, dus waar we het eigenlijk vooral over hebben dan. Wat zo'n bank vaak doet. Die geeft heel veel leningen uit. Honderden, duizenden leningen. Consumenten. En wat ze dan doen eigenlijk is die leningen samen bundelen. Dat noem je securitization.
Speaker 1Dus
Speaker 2dan creëer je eigenlijk een nieuw fonds. Waar al die leningen in zitten. En die verkopen ze dan door. Wil wel eens fout gaan? Wil is wel eens fout gaan. Maar uiteindelijk, dat is ook interessant om zo misschien nog zo even te hebben. Maar wat je wel ziet gebeuren is dat proces van securitization. En dat doorverkopen en dergelijke. Ja, daar heb je gewoon echt. Dat gebeurt vanaf een hele grote schaal. Er zijn heel veel tussenpartijen bij betrokken. En de onderzoeken zeggen dat er zeker 1, vaak 1,5 procent renteverschil in zit. Dat
Speaker 1is heel erg
Speaker 2veel als je het hebt over... betalen op je lening of je hypotheek, is gigantisch. We hebben het echt over een heel groot economisch impact.
Speaker 1Ja, wauw Wil je het nu hebben over hoe het ook weer als fout gaat met securitisation? Nou
Speaker 2ja, het is wel interessant natuurlijk. Je verwijst denk ik naar 2017, 2008 en de financiële crisis. En inderdaad, wat daar gebeurde is, je had dus securitized products. Dus je had grote portfolio's van leningen. En dat werd dan weer opnieuw gebundeld. En dat noemde je CLOs en CDOs. En dat werd weer opnieuw gebundled en dergelijke. En dan weer herverkocht en dergelijke. En ik wil niet zeggen dat het allemaal in één keer op te lossen is. Maar ik denk wel dat één van de dingen die daar gebeurde... is een stukje ontransparantie. Het was heel erg lastig om als jij investeerde... als jij zo'n CDO, zo'n complex financieel
Speaker 2product handelde... om te weten wat gebeurde er eigenlijk. Wat is de risico's die ik neem? En wat is uiteindelijk de lening waar ik uiteindelijk in investeer? En dat is wel heel erg mooi. En dat is waar wij ook heel erg begonnen zijn. En we hebben ook op dit moment... live, zeg maar, een real estate portfolio, eigenlijk securitization, waar je gewoon op dit moment naar de blockchain kan gaan en kan zien, dit zijn alle leningen met alle rentes en andere waardes. En dat is gewoon publiekelijk transparant. En dus ik denk dat als je dat doorvoert en zegt, oké, al die structuren van het financiële systeem zijn toegankelijk, zijn transparant,
Speaker 2binnen bepaalde grenzen natuurlijk, of in ieder geval zijn verifiërbaar, misschien moet ik zeggen, dan kan je daar echt wel iets aan veranderen. Want het punt is, die securitizations en die financiële structuren... er zijn risico's, absoluut. Maar er zijn ook heel veel voordelen. Het creëert uiteindelijk wel een efficiënter financieel systeem. Ik vind het
Speaker 1wel mooi dat de bitcoin natuurlijk... 2008 geschreven, bedacht, 2009 uitgekomen... als een reactie op onder meer die financiële crisis. En dat we dan nu, bijna twintig jaar later, zijn we zo ver gekomen... niet dankzij bitcoin, maar wel met bitcoin in het achterhoofd nog steeds... dat jullie precies die lagen in de financiële structuren aan het aanpakken zijn. Dat is wel een mooi soort full circle verhaal. Hoe zit het?
Speaker 1Dat vind ik leuk om aan jullie allebei te vragen. Maar je noemde net Janice Henderson... Ik kende het bedrijf niet voordat jij het noemde. Ik zit niet supergoed in vermogensbeheerders. Maar 500 miljard onder beheer is heel veel. Dat noemde je als een bedrijf dat supersnel innoveert. Op dit niveau zie jij veel verschil. Zoals je dat bijvoorbeeld ook in de AI wereld terug ziet. Dat de een heel enthousiast aan de slag gaat. En de ander toch met heel veel legacy zit. En daar heel moeilijk kan schakelen.
Speaker 2Ja en nee. Kijk ik. Tuurlijk zie je een groot verschil in de partijen waar we mee praten... en hoe snel ze kunnen handelen. En uiteindelijk is de ene sneller dan de andere. Aan de andere kant moet ik echt zeggen... De laatste zes maanden verbaasde me hoe snel alles kan gaan. En ik denk een mooi voorbeeldje is. Waar wij nu ook heel erg mee bezig zijn. En ik zie dat eigenlijk een beetje als de vervolgstap van tokenisation. Is wat je noemt Volt. En Volt is een beetje de technische term in DeFi. Voor een portfolio van verschillende producten. Dus stel je hebt. Op dit moment kan dat ETH en Bitcoin zijn. In de toekomst kan dat verschillende fondsen zijn.
Speaker 2En wat je ziet. Dat zien heel veel. Dat is waar heel veel groei op dit moment in zit. En het is een beetje de volgende stap. Omdat zodra je verschillende tokens onchain hebt gebracht. Kan je in volts gaan gebruiken. Om bijvoorbeeld investeerders hun eigen portfolio te geven. Echt gepersonaliseerde portfolio's. En dat is heel erg mooi. Wat ik zie gebeuren is. Dat is eigenlijk een relatief nieuwe trend. En... Alle fondsbeheerders waar wij in praten zijn daar actief op gesprongen. Het zijn gewoon aan het kijken van wat kunnen wij daar nu in doen. Mooi vlugje AI er ook bij misschien? Ja, exact. Het is een perfecte combinatie waarbij je de blockchain technologie gebruikt...
Speaker 2om het financieel mogelijk te maken. En AI gebruikt om dan weer te optimaliseren en naar de risico's te kijken. Maar ik vind het wel
Speaker 1interessant, want we komen natuurlijk uit een tijd... Afgelopen jaren dat het veel ging over proof of concepts en private blockchains en DLT en alles. En er was er dan vaak één iemand in het innovatieteam die er wel over durfde te praten, voorzichtig. Maar op het moment dat het nog in het territorium van innovatieteams zit, dan weet je ook dat er nooit wat van terecht gaat komen. Een soort van. Maar dat is dus echt veranderd. Op hoog niveau wordt hier dus echt over gesproken en meegewerkt.
Speaker 2Ja, ik bedoel, als de CEO van BlackRock zegt... dat alle assets gaat ook kunnen uitvoeren,
Speaker 1dan denk ik wel... Ja, natuurlijk, maar BlackRock heeft die Bitcoin-ETF... waar ze gewoon de miljoenen dollars zien binnenstromen. Dus ik snap wel wat het dingen om zijn. Maar is het breder gedragen dan dat? Dat is mijn vraag. BlackRock wisten we
Speaker 2al. Ja, kijk, wij werken dus veel samen met Janice Henderson. We werken ook samen met Apollo, ook met... Anderhalf triljoen geloof ik. Dat zijn beheerderwerken samen met New York Life. Volgens mij nummer twee verzekeringsfonds in Amerika. En 800 miljard. We gaan net een product lanceren met nog een andere. Fondsbeheerder ongeveer 900 miljard. Het gaat echt wel heel erg snel. We zien daar echt gewoon heel veel willingness om te innoveren. En dat is ook wat jij al zei. Niet alleen
Speaker 2maar POC's doen. Maar echt dingen te lanceren. Ja.
Speaker 3Ja, die switch is er wel echt. Wat je terecht zegt van POC's. Moeten we er iets mee of wat kunnen we er dan mee? Nu is dat wel duidelijk. En ook vanaf boardlevel van hier gaan we producten lanceren. Maar de vraag is meer hoe snel, met wie. Gaan we het zelf bouwen of hebben we allemaal partners nodig? Gaan we naar welke klantgroep? Dat is wel echt heel leuk. Dat is wel echt heel erg veranderd in deze markt
Speaker 1nu. Ik vind het wel grappig. Want Kim en wij hebben het radio-deel over heel veel interessante dingen gehad. Iedereen natuurlijk moet wat luisteren, maar we hebben het ook gehad over het tokeniseren van aandelen. Toch een beetje, ja, als je het hebt over het paradepaardje van deze technologie gaat het dan vaak over aandelen. Maar daar bleek dat 22 bedrijven nu eigenlijk nee hebben gezegd tegen het experiment van OKX en ICE. over het tokeniseren van aandelen. En dat zijn bedrijven als Microsoft, Alphabet, McDonald's. Hoezo dan die weerstand?
Speaker 1Waar zit dat dan in? En hoe kijk je überhaupt eigenlijk naar het tokeniseren van aandelen?
Speaker 2Ja, kijk, laat ik vooropstellen. Het is heel erg mooi om te zien dat er gewoon innovatie is. Kijk, want wat daar gebeurde is uiteindelijk de Amerikaanse overheid. Die ziet, oké, hier gebeuren interessante dingen. Laten we kijken of we een beetje innovatie kunnen toestaan. En wat dat dan betekent
Speaker 1Ja, dus de SEC, de beurswaarkond heeft die innovation exemption uitgeschreven. En daardoor zien we dus nu vrij snel
Speaker 2dingen gebeuren. Ja, exact. En dat is gewoon belangrijk. Want de meeste financiële markten zijn uiteindelijk heel erg gekoppeld aan Amerika. En innovatie in de regulatie is echt essentieel om dit te laten gaan. Van waar we het nu over hebben naar een honderd keer groei. Dus dat is heel erg mooi. Waar ik altijd probeer naar te kijken is... als je het hebt over tokenisation, als je het hebt over blockchain... waar creëer je nou echt waarde? En dat, als je kijkt naar de traditionele financiële markten voor aandelen... die zijn best wel efficiënt, die zijn best wel toegankelijk. Daar kunnen
Speaker 2de meeste mensen redelijk makkelijk een Apple-aandeel kopen. Veel mensen kunnen ook daar wel weer gebruiken om er een lening tegen te krijgen. En dat is allemaal best wel volwassen eigenlijk. En best wel efficiënt Het is wel
Speaker 1nog... een beetje, om elkaar X en I maar even bij te vallen... het is wel clunky. Als in een Apple-aandeel, dat is 170 dollar of zo... dat moet je dan wel, je kan niet een halve Apple-aandeel kopen... het moet tussen 9 en 5. Ja, het is een beetje stom.
Speaker 2Ja, dat is waar, maar het is ook wel zo dat... kijk, wat ze daar aan het doen zijn, daar zitten ook wel grenzen aan. Om te kunnen verhandelen in wat zij mee bezig zijn... Je moet volledig KYC'ed zijn. Er zitten best wel wat restricties eigenlijk aan. Dus ik denk uiteindelijk dat heel veel van die bedrijven gewoon zien van... ja, oké, goede innovatie, maar dan zien we nog niet echt de waarde. Ik denk dat dat toch wel waar ze op vastlopen. Ik denk dat we daar gewoon echt nog wel stappen kunnen zetten. Je ziet gewoon dat daar ook nog wel heel veel gebeurt. En dat is ook wel de reden
Speaker 2waarom wij als Centrifuge eigenlijk meer focussen... niet op aandelen, maar meer op die fixed income markets, die fondsen... waar toch nog wel heel veel... Korte termijn groei zetten. Korte termijn bedoel ik dan eigenlijk... wat kunnen we nu al laten zien wat je gewoon nog niet kan in de toekomst. Laag aan het fruit. Omdat de realiteit is, wat wij hier doen... dit gaat niet over twee jaar klaar zijn. Dit gaat echt nog wel tien jaar duren. Dat is gewoon de realiteit van hoe groot deze opdracht is
Speaker 1Ja,
Speaker 2precies
Speaker 1Maar is dat dan ook gewoon die getokeniseerde aandelen... moeten we die misschien ook gewoon... Is dat dus misschien de showpony. Eigenlijk moeten we dat iets meer negeren. En iets meer hier naar kijken. Is dat ook waar de winst zit wat jullie betreft?
Speaker 2Ja, niet alleen dat. Een ander voorbeeld wat wij ook wel zien gebeuren. Is toch ook de tokenisation van private aandelen. Dus bedrijven die nog niet
Speaker 1publiek
Speaker 2zijn. Dat is wel weer een interessant stukje innovatie. Waar wij ook naar hebben zitten kijken. Want dat is toch wel iets waar. Ook traditionele markten nog wat minder mee doen. En ik denk ook zeker wel. Dat er nog meer innovatie gaat gebeuren. En echt nog wel praktische toepassingen gaan zijn. Van aandelen zoals wat zij proberen te doen. Maar dan vooral denk ik. Wat nou als je die aandelen hebt, wat kan je daarmee doen? Kan je die dan in die final lending market gebruiken? Kan je die dan verhandelen bij in het weekend? Dat soort toepassingen inderdaad.
Speaker 1En we hadden het er toen ook over in het radio-deel, Kim en ik... dat bedrijven er eigenlijk niet zoveel te zeggen hebben... over of een aandeel nu getokeniseerd wordt, ja of nee. Je noemt net ook die pre-IPO-aandelen... Volgens mij, ik meen me te herinneren dat bedrijven als SpaceX en zo... daar eigenlijk ook niet zo blij mee waren. Weet jij hoe dat zit met die toestemmingen? Kunnen jullie gewoon de S & P 500 tokeniseren?
Speaker 2Ja, dat is een mooi voorbeeld. Want kijk, als je het hebt over het voorbeeld waar je het net over had... innovation exemption, daar is het expliciet zo dat dat niet kan. Ze hebben echt gezegd, als bedrijven niet willen kunnen ze het bloekeren. En in het algemeen, en dat is wel onze visie als Senefugees... Tuurlijk kan je eigenlijk een wrapper maken. Dus een nieuw product op basis van bijvoorbeeld een ETF maken. En op die manier product diva inbrengen. Wij geloven heel erg sterk dat je daar niet de waarde mee bereikt die je wil. En dat is waarom wij altijd samenwerken
Speaker 2met de S & M en met de partners... En het perfecte voorbeeld is de S & P 500. Het grootste aandelenindex van onze wereld. Daar hebben wij direct samengewerkt met S & P, Dow Jones. Om inderdaad direct toegang te krijgen tot de indexdata. Om echt een native issuance, native tokenization te doen. Omdat we toch wel geloven, dan kreeg je echt een product op de markt. Waar iedereen betrokken is. Waar uiteindelijk hetzelfde of niet betere toegang krijgt tot het product. En dat is wel waar wij de
Speaker 2groei in zien.
Speaker 1Dan is het natuurlijk heel tof, dit soort dingen tokeniseren. Maar dat zijn extreem liquide markten. S & P 500, hoeveel daarin gehandeld wordt, dat is natuurlijk ongelooflijk. Maar als je daar een token van maakt, wil je natuurlijk niet zeggen... dat je diezelfde liquiditeit dan hebt. Dus hoe fix je dat dan? Is dat ook een van jullie taken?
Speaker 2Ja, het is dus wel zo natuurlijk. Uiteindelijk kan je die liquiditeit die bestaat in financiële markten... wel gewoon gebruiken. Een van de grootste producten die wij met Janus Anderson hebben... is JH4E-A. Daar hebben ze een bestaand product van ETF. En wij hebben de tokenized versie samen met hen gelanceerd. En op een bepaald moment hadden we een redemption. Dus iemand die probeerde te verkopen van bijna 300 miljoen. En die hebben wij kunnen verkopen. Niet omdat die liquiditeit er in DeFi was. Maar omdat die liquiditeit er in de bestaande markt was. Hoe werkt dat dan? Dat moet je mij even uitleggen. Uiteindelijk hoe het werkt is. De investeerder
Speaker 2zegt ik wil dit verkopen. De fondsbeheerder gaat dan kijken van... wat zijn de producten die ik in dit portfolio heb. In dit geval heb je dan over CLO's. Dat is een type fixed income product. En die gaat gewoon die verkopen op basis van de bestaande markten. En daar is de liquiditeit, wat jij net al zei, heel erg hoog. En uiteindelijk als het verkocht is, wordt het in dollars omgezet. Dat er weer een stablecoin is en dat uiteindelijk naar de investeerder gestuurd. Ik denk wel dat er heel veel... En dat is absoluut een van onze rollen, is om te kijken van oké, hoe breng je ook liquiditeit direct on-chain?
Speaker 2En daarmee bedoel ik, wat als jij een token hebt, hoe kan je die makkelijk omzetten naar stablecoins? En we hebben gezend, samen met een grote stablecoin, Sky, hebben we iets gelanceerd voor een van de grootste money market funds dat wij op de platform hebben, ook met Janice. En die bieden nu 500 miljoen liquiditeit aan. Dat betekent dat jij in één knop. Eén druk op de knop. Kun jij van 500 miljoen tokens. Naar 500 miljoen USDC gaan. En dat is heel interessant. Niet omdat die liquiditeit er absoluut anders niet bestaat. Maar omdat je dan in DeFi
Speaker 2kan doen. Met code. En dan kun je dus ingaatmatiseren. Dingen gaan bouwen eigenlijk in DeFi. die je in de financiële systemen normaal niet
Speaker 1kan. Ik hoor nu vooral Amerikaanse bedrijven, Britse bedrijven. De Britten zijn natuurlijk een soort van Europees... maar niet de Europese Unie, laten we het zo noemen. Waar zijn de grote Europese partijen in dit verhaal? Praat je veel met Nederlandse banken bijvoorbeeld?
Speaker 2Ja, heel eerlijk, we praten met z'n allemaal. Ik denk in Nederland en ook breder in Europa. En we zien daar echt wel veel groei. Wat nog wel lastig is, is de Europese wetgeving voor tokenisation. In een normale plek waar je een fonds lanceert... dus dan heb je Luxemburg en dergelijke... is daar nog niet helemaal open voor. Er is nog niet helemaal klaar voor. Dus daar zit nog een stukje innovatie qua regulatie eigenlijk. En ja, het zit ook nog een stukje... minder snel stappen nemen en toch echt nog even afwachten. Maar dat zie ik echt veel anders.
Speaker 2En ik weet zeker dat we volgend jaar misschien wel eerder... fondsen gaan lanceren met Europese asset managers. Daar heb ik geen twijfel over.
Speaker 1Ja, oké. Maar dat is wel weer, Kim... het is iets wat we vaker constateren... dat ze in Amerika toch een stuk harder gaan. Ook nu het wel in Europa toch een beetje veilig lijkt te zijn
Speaker 3Ja, ik denk inderdaad dat wat ik heb gezien... sinds de market and crypto equity... asset regulation live is gegaan... dat er wel echt veel meer tractie is... en veel financiële partijen meer vertrouwen hebben... en weten binnen welke bandbreedte ze kunnen acteren. Maar zoals je terecht aangeeft... dat geldt niet voor alle financiële producten. En er zijn natuurlijk ook gewoon nog andere wet- en regelgevingen... daaromheen, zeker voor deze financiële instrumenten. Dus daar moet nog veel veranderen... om ook een beetje kip-ei te
Speaker 2krijgen. Anders
Speaker 3komt
Speaker 2dat ook niet
Speaker 3Dus ik denk wel... wat ik zie, veel experimenten inderdaad nog steeds... gelooft hierin, men ziet de toegevoegde waarden, dat is geen vraag meer. Dat is niet meer waar we het over hebben. Maar wel natuurlijk wat er mogelijk is. En deze partijen zijn natuurlijk niet degene die zeggen... we gaan vooraan staan en buiten de wet en regelgeving... om allerlei producten lanceren.
Speaker 1Maar zitten er dan van die grote verschillen tussen de regels in de VS en Europa? Ik weet, in Europa hebben we Mika, dat is gewoon heel duidelijk heel veel, maar stevige regelgeving. In de VS hoor ik vooral, er is weinig regelgeving. Of heeft het dan te maken met die innovation exemption van de SEC, dat die zo krachtig is dat... banken en financiële instellingen echt wel durven inmiddels?
Speaker 2Ja, ik denk dat dat het echt vooral is. Je ziet gewoon dat er een... Op alle vlakken, dus inderdaad ook op het vlak van de SNC... zie je gewoon een stukje willingness, een stukje ambitie... om daar gewoon in te innoveren. Waar het gewoon net allemaal zes tot twaalf maanden verder is. En dat geeft inderdaad... Als je ook ziet dat... Een aantal van de hele grote fondsbeheerders... daar nu gewoon hele grote stappen in hebben gezet. Dat betekent ook dat de rest ook een soort van veiliger voelt... om daar ook in mee te
Speaker 1gaan. Kim, zie jij überhaupt nog veel tokenisatie... bij de partijen waar jij praat? Want ik hoorde de laatste tijd... gaat het eigenlijk meer over stablecoins. Wat natuurlijk ook een vorm van tokenisatie is. Maar we hadden het onlangs nog over... niet wij, maar bij de Cryptocast... onlangs over Kivalis... die hun vergunning bij de DNB hebben gehaald... Dat daar zijn inmiddels de drie grote banken in Nederland... Rabobank, Abinambro en ING zijn daar mee bezig. Die zijn aan boord van Kivalis.
Speaker 1Maar dat gaat over stablecoins. Terwijl Jeroen hier toch heel enthousiast en veelbelovend... over tokenisatie aan het praten is
Speaker 3Ja, klopt. Ik denk wel dat het een het ander gaat versterken. Dat hebben we altijd wel gezegd. Wat jij ook terecht zegt voor de efficiëntie zit ook in dat stukje... dat je meteen die financiële afhandeling kan doen... of het kan omzetten naar een stablecoin en dingen kan automatiseren... voorheen was dat dan in mindere mate mogelijk. Dus daar gaat wel de stablecoin zie ik een beetje als de killer case... voor de andere tokeniseringsonderdelen. En heel grappig, toen ik ooit bij Rauwe Bank werkte een aantal jaren geleden... waren wij toen wel echt in gesprek met partijen die op real
Speaker 3estate heel veel deden. Dus dat was echt wel een case die gaande was. Maar dan had je zeg maar honderd eigenaren... die niet bij de KVK geregistreerd konden worden. Dat was toen ook qua wet en regelgeving dus wederom... Daarna is het echt wel in Nederland wat stilletjes geweest, maar weet ik wel dat de financiële instellingen op de achtergrond heel erg gekeken hebben naar allerlei producten. Zoals inderdaad bonds en securities en ja, zulke soort producten om die wel te tokeniseren. En dan heb je het inderdaad wederom wel weer over samenwerkingen met BlackRock en de partijen die daar dan early bird zijn. Ja. Maar ik verwacht daarin
Speaker 3dus de komende jaren wel... dat we daar veel meer gaan zien. Dat die background, dat is niet iets wat wij de hele dag met elkaar hier kunnen zien. Maar dat er veel meer producten
Speaker 1ook in
Speaker 3Nederland op de
Speaker 1markt gaan komen. Zetten we in Nederland, Jeroen, niet een beetje in op het verkeerde paard? Als in stablecoin is het natuurlijk interessant, een hele spannende technologie. Maar moeten we die tokenisatie niet uit het oog verliezen... als er zoveel te winnen valt voor institutionele partijen... en uiteindelijk ook voor de consument? Ik ben het
Speaker 2wel helemaal met Kim eens dat het echt wel hand in hand gaat. Kijk, de grootste reden dat tokenisation nu begint te groeien is ook omdat stablecoins en dan vooral USD stablecoins heel erg gegroeid zijn. En ook daar zie je het laatst nogal een verschil dat de euro stablecoins zijn gewoon nog veel minder liquide. Worden gewoon nog minder gebruikt. En dat is eigenlijk toch echt wel nodig. Kivalis gaat daar verandering in brengen. Ja, je ziet heel veel partijen daar natuurlijk mee bezig zijn en daar zie je ook echt wel snelle groei nu in. Maar de realiteit is, kijk, wij hebben fondsen die honderden miljoenen verhandelen. Ik zei soms
Speaker 2op een dag, als er een stablecoin een totale liquiditeit van 100 miljoen heeft, dat werkt gewoon niet. Dus die schaal in stablecoins is eigenlijk een soort van unlock, een soort van eerste stap. die je nodig hebt om tokenisation echt te kunnen laten werken.
Speaker 1Ja, oké
Speaker 2Maar
Speaker 1ik hoor toch ook een beetje in jouw verhaal... dat die stablecoins leuk zijn. En dat is ook een goede project om op in te zetten. Maar het feit dat jij, Kim, detecteert... dat het niet zo vaak meer over tokenisatie gaat... Ja, er is toch gewoon heel veel te halen. En misschien moeten er twee teams zijn die simultaan aan deze onderwerpen werken. Misschien gebeurt dat ook wel. Ik weet niet of je daar inzicht in hebt, Kim. Maar de buzzword van de afgelopen tijd was in ieder geval stablecoins. Zeg maar zo'n buzzword dat de ECB het erover heeft. En tokenisatie was
Speaker 1dan iets minder populair. Terwijl dat kennelijk, als ik jou moet geloven Jeroen, echt spannend is.
Speaker 2Ja, en ik denk wat ik vooral hoop is dat kartoconisatie... Kijk, als we nu naar Europese spelers kijken en naar Nederlandse spelers... Dat ze ook echt gaan kijken van hoe kunnen wij daar waarding creëren. En dus niet gaan kijken hoe kunnen we weer moniemarketfunds onchain brengen. Want ja, die zijn er best wel veel al. Maar hoe kunnen we dus met onze expertise... Met bijvoorbeeld die banken die jij net al noemde... Met een hele sterke private credit achtergrond of securitization focus. Hoe kunnen we dat combineren met tokenization? En wat kunnen we daarmee doen? En op die manier eigenlijk in plaats van drie jaar later hetzelfde doen. Echt ook gewoon nu
Speaker 2weer early bird zijn. Want dat is wel denk ik heel belangrijk om te zeggen. Ja, er zijn een paar grote Amerikaanse spelers die nu vroeg zijn geweest. Aan de andere kant zijn we nog niet vroeg in deze trend. We zijn nog steeds vroeg in deze trend. Er is nog steeds heel veel te doen. En we hebben het over de totale real world assets. Dat zijn nu rond de 40 miljard. Als we het over totale, volgens mij, fixed income is in de biljoenen. Dus er is nog heel veel te groeien
Speaker 1Leuk, we hadden het in het voorgesprek ook over de term real world assets. Dat is een term die jullie toch wel een beetje gecoind hebben, volgens mij. Maar toen zei jij, daar moeten we eigenlijk ook vanaf.
Speaker 2Ja, het is natuurlijk wel mooi. Want kijk, die term kwam op in 2020. Omdat je eigenlijk alleen maar had over Ethereum en Bitcoin. En de idee was, oké, hoe brengen we de echte wereld, de real world, binnen deze wereld op. En dus toen was het een hele logische term voor die doelgroep. Als je kijkt naar financiële markten is het een hele logische term... om de simpele reden dat de afkorting verwarrend is. Je hebt in financiële markten een term die heet risk-weighted assets, ook RWA. Dus dat is al verwarrend. Maar daarnaast denk ik, als jij kijkt
Speaker 2naar een traditionele financiële markt... en je hebt het over real-world assets, dan is de logische reactie natuurlijk... de, alles is real-world, waar hebben we het überhaupt over? En dat is denk ik de volgende stap voor deze markt... Dat we het niet meer echt hebben over die scheiding van crypto en dergelijke. En real world assets. Maar dat je het gewoon hebt over tokens en financiële producten. Die ook allemaal on-chain zijn. Maar dat is gewoon logisch zeg maar. Daar gaat het nu al in de komende jaren heen denk ik.
Speaker 1De komende jaren zeg je, want hoe snel gaat deze ontwikkeling? Want je noemde het net prachtig zelf, tientallen jaren aan technologie en honderden jaren aan traditie op financiële markten. Dat heeft veel efficiëntie gecreëerd. Maar wanneer zitten we dan in een wereld waar iedereen gewoon eigenlijk onchain denkt en dat dat standaard is?
Speaker 2Ja, ik denk dat dat gewoon heel erg gaat verschillen per product. En wat ik daarmee bedoel is, de financiële sector is gigantisch. En bepaalde, waar we het een beetje over hadden, bepaalde producten hebben gewoon heel veel mogelijkheid voor nieuwe waarden creëren, innovatie. En dat is denk ik waar je bepaalde producten, bijvoorbeeld fixed income en securitizations, daar ga je denk ik op de relatief korte termijn gewoon zien, oké, dit is echt wel duidelijker. Het is gewoon tien keer beter product. En dat gaat innovatie denk ik best wel snel in de komende jaren. Als we het hebben over de hele financiële markt. Ja, daar gaan we echt wel
Speaker 2tien jaar minstens over doen
Speaker 1Ja,
Speaker 2precies. Dus dingen
Speaker 1als tokenized deposits en zo. Dat soort dingen moeten we nog even op wachten. Dat je de Rabobank...
Speaker 3Die komen denk ik wel. Dat is meer mijn perceptie. Omdat
Speaker 1ik
Speaker 3denk in de stablecoins wordt het geld vastgezet. Dan staat het op een soort escrow account waar je niet aan kan zitten. Maar daar kan je als bank ook niks meer mee. Dan mag
Speaker 2je niet
Speaker 3meer leveragen volgens de huidige regels. Bij een tokenized deposit wel. Alleen als die dan weer in jouw omgeving leeft. Hoe kan die dan weer in de andere bank zijn omgeving leven? En hoe kan je dat dan weer interoperabel maken? Daar zitten dan weer vraagstukken. Ja. Maar ik zie wel, ik denk die digitale euro-achtige omgeving, dat daar een aantal verschillende soorten naast elkaar gaan leven. En dat dat ook best wel snel kan gaan.
Speaker 1Maar dan de digitale euro op de blockchain
Speaker 3Ja, dus je hebt dan de
Speaker 1verschillende soorten.
Speaker 3Je
Speaker 1hebt de central
Speaker 3bank digital currency, je hebt een tokenized deposit en een stablecoin. Dat zie ik dan als digitale
Speaker 1euro's
Speaker 3Maar niet per se die van de ECB, nee.
Speaker 1Ja, precies. Ah, oké. Dat hoort er ook
Speaker 3bij, maar dat is een van de smaken... waar in ieder geval een bank mee te maken
Speaker 1heeft. Ja, dat is de mislukte variant van het digitale euro misschien. Nou goed, het duurt nog allemaal even, maar het lijkt er toch een beetje op... Ik ben eigenlijk wel benieuwd hoe je daarnaar kijkt. Het lijkt er toch een beetje op dat dit... Het plan van de ECB. Wat we daar ook van vinden. Het is niet een soort evil conspiracy. Ik denk dat we daar godzijdank een beetje van af zijn. Maar het wordt toch inmiddels gewoon keihard ingehaald. Door gewoon innovatie in de financiële wereld. Van bedrijven zoals jullie.
Speaker 2Dat zie je natuurlijk vaker. Overheidsprojecten die toch heel lang duren om te plannen. En uiteindelijk worden ingehaald door projecten die gewoon sneller gaan. Uiteindelijk denk ik dat het weer terugkomt op waar je je waarde creëert. En wat Joost zegt, vijf jaar geleden had iedereen het over private blockchains. Dan gaan we dat allemaal gebruiken. En je merkt gewoon, dan mis je dat stukje van DeFi. En wat je daarmee kan doen op een public blockchain.
Speaker 1Dus
Speaker 2jullie voorkeur is ook wel echt gewoon public. Ik denk dat die verhandelbaarheid en wat je kan doen in DeFi... dat is wel echt een van de grote waarden van tokenisation. Maar goed, dat betekent niet dat alles op een public blockchain verdraait. De achtergrondsystemen, de details van leningen... kunnen absoluut op een private blockchain zijn. Maar als die koppeling dan maar zit met een public blockchain... En dat is denk ik terugkomend op euro's. Dat is ook wel waar de waarde zit in een euro. Die liquide is, die verhandelbaar is op alle verschillende blockchains. Die je makkelijk om kan
Speaker 2zetten tussen de stablecoin en de dollar. Waar je tokenaars te passen is inderdaad makkelijk ook mee kan koppelen. Uiteindelijk ook wel waar banken ook mee samenwerken. Dat is allemaal dezelfde gebruik hopelijk. Of in ieder geval een stukje fungibility of verhandelbaarheid tussen die euro's. Dat zijn wel de dingen die echt de impact gaan hebben die we willen.
Speaker 1Precies. Tot slot dan. Ik ben benieuwd, het vraagt aan jullie allebei. Ik ga beginnen met Kim. Maar kan je als financieel bedrijf, dus over de bedrijven waar we het nu hebben gehad. Dus bedrijven in alle lagen van de financiële wereld. Kan je je überhaupt nog veroorloven om toch een beetje laks te zijn met het adopteren van deze technologie? Want als ik Jeroen moet geloven, dan de eerste innovaties die vliegen ons volgend jaar of over twee jaar om de oren. En langzaam maar zeker gaan we naar een wereld met alleen maar ons in.
Speaker 3Ja, dat ben ik verder helemaal eens. En ik vind dat een bedrijf inderdaad zich niet dat kan veroorloven. Je moet nu echt wel mee en iets doen. En gelukkig, de partijen die ik tot zover spreek, zijn ook bezig. Dus het is niet zo dat er niks gebeurt. Maar je kan ook echt niet meer veroorloven om even te kijken. Een paar use cases, een paar scenario's. Waar zou het nog eens heen gaan? Ik denk wel dat je
Speaker 2iets
Speaker 3meer tempo mag maken. Terecht ook wat Jeroen zegt, de teams breiden uit, dat zie ik ook. Ook in het Nederlandse landschap afgelopen jaar... veel vacatures bij verschillende bedrijven op dit onderwerp voorbij zien komen. Dus de markt groeit, ook in het aantal mensen... wat bij deze bedrijven hiermee bezig is. Maar iets meer tempo mag van mij zeker wel. En moet ook wel, als je kijkt naar die Amerikaanse markt... en alles buiten Europa, moeten we mee. En een aantal onderdelen daarin gaan helpen, zoals die Eurostepelcoin. En dat er meer liquiditeit komt, maar... Als bedrijf moet je daar niet
Speaker 3op wachten.
Speaker 2Ja, tempo maken dus. Jeroen, mee eens? Ja, kijk, ik denk als ik kijk naar bijvoorbeeld Neobanks, Revolut, N26, Robinhood. Die gaan hier gewoon supersnel in. Die gaan hier allemaal in mee en die integreren dit allemaal. En die maak je gebruik van. En dat betekent uiteindelijk een beter product aan de klant te leveren. En dat is denk ik waar je, zodra je het nu echt gaat bewijzen. Want dit creëert een beter product waar uiteindelijk de klant voor gaat kiezen. Oké, dat is wat ik wil en ik wil niet het andere. Ja, dan ga je gewoon achterblijven. Ik denk wel dat dat echt de impact gaat hebben.
Speaker 1En hoe zie je dan de andere fintechs in Nederland? Bijvoorbeeld Molly en Adjen. Ik heb een tijdje geleden, dat is ook wel eventjes geleden hoor. Maar hadden wij een van de topmensen van Adjen in de studio bij BNR Digitaal. Dat is nu de grote techshow geworden. Super interessant natuurlijk, maar toen... duwde ik hem ook een stablecoin rapportje onder zijn neus. Van, goh, misschien moet je hier eens naar kijken. En toen gaf hij eigenlijk aan met zoveel woorden... dat ze daar totaal niet geïnteresseerd in waren. Weet jij hoe dat nu zit? Het lijkt me evident, toch, dat deze
Speaker 1partijen hier ook mee bezig moeten zijn.
Speaker 2Ja, kijk, ik denk dat Adyen, zover ik het zie in ieder geval... wat ik altijd heb zien gebeuren, ze zijn nooit de allereerste zijn geweest. Maar ze zijn wel heel erg groot geworden. En door uiteindelijk echt te schalen op een manier die hun partners nodig hebben. Dus mijn aanname is dat zodra ze hierin gaan, gaan ze ook echt vol investeren. En kijk, hun grootste competitor Stripe. Hij heeft vorig jaar meerdere grote crypto bedrijven overgenomen. Hij investeert gigantisch in deze sector. Hij zet gigantisch in op niet alleen stablecoins, maar ook tokenisation. Dus dat is denk ik wel natuurlijk een teken wat er gaat
Speaker 1gebeuren. We gaan allemaal aan de tokenisatie, of we het nou willen of niet. De toekomst van de financiële wereld werd hier gepresenteerd door Jeroen Ofrijns. Dankjewel, mede-oprichter en CTO van Centrifuge Labs. En ook Kim Schneider bedankt. Lead blockchain en digital assets bij Deloitte. Ja, tot zover de Cryptocast voor nu. Vergeet deze Cryptocast niet te delen met je volgers op X. Gebruik dan de mention at CryptocastNL. Laat een mooie review achter en reactie natuurlijk op Spotify. En like, comment en subscribe op YouTube. Tot volgende week. Cryptocast wordt
Speaker 1mede mogelijk gemaakt door Bitfavo. De crypto exchange van Nederland.
Bitcoin staat op 63.500 dollar, zo’n 15 procent lager dan vorige week. Vooral in het weekend ging het hard: zonder duidelijke aanleiding leken bitcoinbezitters te kapituleren, met een dieptepunt van 61.000 dollar....
In deze aflevering staat de debasement trade centraal: het idee dat overheden met oplopende schulden uiteindelijk geld bijdrukken, waardoor dat geld minder waard wordt en beleggers uitwijken naar schaarse bezittingen...
Bitcoin kreeg de afgelopen week flinke klappen. In een week tijd daalde de koers bijna 14 procent, tot zo'n 64.000 dollar. Een duidelijke aanleiding lijkt er niet te zijn. Op sociale media reageerden veel beleggers...
Bitcoin staat er deze week een stuk minder goed voor dan de aandelenmarkten. Vorige week, net na de Amerikaanse midterms, stond de koers nog rond 80.000 dollar. Nu is dat zo’n 73.500 dollar, omgerekend ruim 66.000 euro...
Over de aflevering Vorige week was het weer tijd voor Bitcoin Amsterdam, het jaarlijkse bitcoinevenement in de Sugar Factory in Halfweg. Jos Lazet van Blockrise was erbij en hostte twee panels. Ondanks de bearmarkt was...