Skip to content
PodSubs
ShowsPeopleGuestsJobsNewsEvents
More
BlogPodCred
Menu
ShowsPeopleGuestsJobsNewsEventsBlogPodCredNetworksSign in
Join nowSign in
  • Shows
  • People
  • Jobs
  • News
  • More
    • Guests
    • Events
    • Blog
    • PodCred
    • Networks
    Join nowSign in

Cryptocast | BNR

Cryptocast | BNR artwork

Komt er een MiCAR 2? Dit willen toezichthouders en cryptobedrijven | 450 B

Oct 6, 202646 minAudio
ShareXLinkedInFacebookWhatsAppEmail

De Europese cryptoregels uit MiCA gelden sinds een paar maanden in de hele Europese Unie. De overgangsperiode is voorbij, en wie cryptodiensten aanbiedt of stablecoins uitgeeft, heeft een vergunning nodig. Toch kijkt Brussel alweer vooruit. De Europese Commissie stuurde een uitgebreide vragenlijst rond, een consultatie, ter voorbereiding op een evaluatie van de wet. Komt er een MiCAR 2? Advocaat Willem-Jan Smits legt uit dat een aantal onderwerpen bij het schrijven van MiCA bewust buiten de wet is gehouden, zoals DeFi en het uitlenen van crypto. Daarnaast hoort bij dit soort wetgeving altijd een algemene evaluatie. Op de vragenlijst reageerden niet alleen cryptobedrijven, maar ook de Europese Centrale Bank, de Europese bankentoezichthouder EBA, banken en Deutsche Börse. De NVC vulde hem in namens de Nederlandse sector, met een duidelijke boodschap: het is te vroeg. Laat toezichthouders de regels eerst in heel Europa op dezelfde manier uitleggen. Stablecoins krijgen veel aandacht. Uitgevers moeten 30 procent van hun reserves bij Europese banken aanhouden, grote uitgevers zelfs 60 procent. Paolo Ardoino, de topman van Tether, klaagt daar al langer over. Nu staan ook de ECB en de EBA open voor andere vormen van dekking, zoals staatsobligaties, al willen ze er strengere eisen voor terug. Het verbod op rente op stablecoins blijft voorlopig staan. Dan is er nog multi-issuance: één stablecoin die tegelijk door een Europese en een Amerikaanse entiteit wordt uitgegeven, zoals USDC van Circle. De tokens gaan in seconden de wereld over, het geld in de kluis niet. Bij DeFi, financiële diensten zonder centrale tussenpartij, draait de discussie om de vraag hoe decentraal iets werkelijk is. Volgens Smits is dat geen kwestie van ja of nee, maar een schaal. Lastig zijn vooral partijen die een eigen app bouwen bovenop een gedecentraliseerde toepassing. Moeten die een vergunning hebben? Voorspellingsmarkten zoals Polymarket passen volgens de gasten niet in MiCA. Over het uitlenen en staken van crypto zijn de meeste partijen het eens dat er duidelijkheid moet komen. En moeten de grootste cryptobedrijven straks rechtstreeks onder de Europese toezichthouder ESMA vallen? Voor de echt grote partijen vindt Smits dat verdedigbaar. Komt die MiCAR 2 er dan? Op termijn zeker, denkt Smits, maar niet binnen een à twee jaar. Eerst zijn gerichte aanpassingen en extra richtsnoeren aan de beurt. Co-host is Mauro Halve. Over de podcast Cryptocurrency are here to stay. In deze wekelijkse podcast gidst Daniël Mol je door het belangrijkste cryptonieuws, langs hypes en trends, voor- en tegenstanders en winst en verlies. In het A-deel bespreken we het laatste nieuws en in het B-deel gaan we in gesprek met een gast. Van cypherpunkpioneers tot grootbanken die aan de haal gaan met stablecoins, van Bitcoin tot Ethereum tot CBDC's. Alles passeert de revue. Reageren? Stuur dan een mail naar cryptocast@bnr.nl Gasten Willem-Jan Smits is advocaat en mede-oprichter van Watson Law. Mauro Halve is voorzitter van branchevereniging NVC. Host Daniël Mol is presentator en redacteur van de Cryptocast. Hij is sinds 2017 met Bitcoin bezig en kwam in 2021 bij het team van de Cryptocast. Redactie Daniël Mol Matthijs Damsteeg

Audio and video play straight from the show's own hosting. PodSubs stores and serves no media.

Transcript

From the show. Tap a time to play from there.

Speaker 1Dit is deel 2 van de CryptoCast, nummer 450. Het podcastgedeelte in 450a bespraken we het cryptonews van deze week. Het ging met name over box 3. En nu gaan we het hebben over de nieuwe cryptoregels. Want die komen eraan en misschien wel sneller dan wij allemaal willen of denken. Dat doen we in ieder geval met, dat bespreken doen we met Willem-Jan Smits. Aan mijn rechterhand, advocaat en mede-oprichter van Watson Lang. Goed dat je er bent. Dankjewel. En Mauro Halva, natuurlijk voorzitter van branchevereniging NVC. Dankjewel. Goed dat je er bent. Voor we beginnen eerst nog even dit, want als je actief in crypto zit, weet je dat handelen geld kost. Dat is nou eenmaal waar handelsplatformen aan verdienen.

Speaker 1Maar dan is één ding wel belangrijk, dat die kosten transparant zijn. Bij Bitfavo is dat zo. Daar heb je geen verborgen toeslagen of onduidelijke fieconstructies. Je betaalt van 0% tot maximaal 0,25% handelskosten. Verder niets. Check hoe het werkt en download de Bitfavo app en onthoud, crypto is volatiel, investeer alleen wat je kunt missen. En als je nou zou willen reageren op deze aflevering, dat kan ook. Laat een comment achter op Spotify of via cryptocast.bnr.nl Mannen, heel kort. Wij gaan het dus weer eens hebben over regelgeving. Ik

Speaker 1heb twee experts op dit gebied in de studio. Dus dat is ongekende luxe. Laten we eerst eens beginnen, want we hebben een hele concrete aanleiding om het hierover te hebben. Maar laten we eerst eens beginnen met, ja, Mika is nu van kracht al een hele tijd. Iedereen in Nederland, elke cryptobedrijf moet zich daar nu aan houden, die Europese regels. Als ik aan jou vraag Willem-Jan, waar staat Mika, Mikaar nu op dit moment? Hoe is het inmiddels ingeburgerd? Zijn er geen klachten?

Speaker 2Mika is een Europese verordening die in de hele Unie geldt en inmiddels van kracht is. Dus alle partijen die diensten willen verlenen ten aanzien van cryptoassets of die stablecoins willen uitgeven, die hebben een vergunning nodig. Dat was een transitieperiode van ongeveer anderhalf jaar, waarin partijen vergunningen konden halen en waarin landen gefaseerd die regels van toepassing hebben verklaard. Maar die periode hebben we nu achter ons gelaten. Dus de verordening geldt in de hele Unie en voor iedereen

Speaker 2sinds een aantal maanden nu.

Speaker 1Precies, en als ik dan een beetje aan jullie beiden vraag... want jullie hebben natuurlijk allebei veel ervaring in het veld... van verschillende perspectieven. Hoe doet die wet het? Is het een fijne wet? Zijn er geen grote gaten of dingen... waar crypto-bedrijven in Nederland constant tegenaan

Speaker 2lopen? Ik vind het een fijne wet. Voor zover je een wet fijn kan noemen, uiteraard. Partijen kunnen er in de basis prima mee uit de voeten. We zijn daar nu anderhalf jaar mee aan het werk. Er zijn veel vergunningen gegeven... En nu is de tijd waarin het echt in de praktijk moet worden gebracht. Dus toezichthouders die moeten gaan handhaven en doorlopend toezicht uitoefenen. En die periode is nu aangebroken. Er zitten geen hele evidente grote gaten in

Speaker 2de wet zoals we die nu zien.

Speaker 3Nee, ik deel dat wel hoor. Het is natuurlijk nu net pas dat die overgangsperiode in heel Europa is afgelopen. Dat was al een jaar langer in Nederland natuurlijk. Maar we zien nu de eerste uitwerkingen daarvan. Maar ik denk vooral... dat het voor het overgrote gedeelte van waarvoor het bedoeld is... dat het gewoon heel goed werkt. En dat er inderdaad geen enorme gaten, grote struikelblokken zijn. Er is best wel een hoop duidelijk. Ook in de uitwerking van de wet zelf. De level 2 wetgeving noemen we dat dan. De guidelines,

Speaker 3de regulatory technical standards, blablabla. Daar wordt best wel veel al in uitgelegd. En ik denk dat het voor een heel groot gedeelte... gewoon heel goed uit de voet komt. Precies, ja.

Speaker 1Nou, de reden dat we het hier eens over hebben... is niet omdat we zo graag over Mika willen hebben. Maar er is een consultatie uitgestuurd. Dat moeten we zo even uitleggen. Een soort questionnaire of zo. Aan alle partijen die daar aan mee willen doen. Volgens mij kan ik het zelfs invullen als ik zou willen. Niet meer, maar... Nee, oké, ik ben nu te laat. Maar in theorie had het gekund. Willem-Jan, wat moet ik me voorstellen bij zo'n consultatie? Want dat... is volgens mij de opmaat naar nieuwe wetgeving?

Speaker 2Je moet even twee dingen uit elkaar halen. Toen Mika kwam, moest er een nieuwe wet gemaakt worden... voor een helemaal nieuw speelveld. En op een gegeven moment moet je dan een cut-off moment nemen... want anders blijf je nieuwe wetten maken. Dan komt die er nooit. Dus een aantal onderwerpen is toen bewust buiten die wet gehouden. Dus dan heb ik het over DeFi, over crypto lending en borrowing... samenloop van crypto... stablecoins en cryptoassets. Daarvan is in de wet ook opgenomen dat daar een evaluatie van moest komen wat er voor

Speaker 2die onderwerpen later geregeld moest worden. Die deadline was 30 december 2024. Die is inmiddels al wel een tijdje voorbij. En het tweede onderwerp is eigenlijk een algemene review die heel vaak in dit soort wetten zit. Die deadline is 30 juni 1927. Dus die is nog even weg. Maar wat de Europese Commissie hier heeft gedaan, is alle marktpartijen en alle toezichthouders gevraagd om input te geven voor die twee evaluaties. Dat is een hele lange vragenlijst met allerlei onderwerpen.

Speaker 2En daar hebben allerlei partijen geheel of gedeeltelijk op gereageerd. En de commissie gaat die antwoorden bundelen en meenemen voor een reactie. En nader beleid maken. En het kan zo zijn dat daar dan op termijn Mika 2.0 uitkomt. Maar dat weten

Speaker 1we nog niet. Het is niet zo dat er boven die vragenlijst staat. Dit is de vragenlijst in aanloop naar Mika 2.0. Dat maak ik er een beetje van. Een flauwe journalist truc. Maar in ieder geval. Men vraagt de mening over bestaande. En eventueel nieuwe wetgeving. Mauro, ik heb een beetje het lijstje gezien van de partijen die deze questionnaire hebben ingevuld. Die reacties zijn voor een groot deel ook openbaar. Het is een soort hoe's hoe uit de crypto wereld. Wie hebben dit allemaal ingevuld?

Speaker 3Niet alleen uit de crypto wereld zou ik zeggen. Dus ook bijvoorbeeld het Europese systeem van centrale banken onder leiding van de ECB hebben hierop gereageerd. EBA, de Europese bank toezichthouder. Wat zagen we nog meer? Brancheverenigingen, individuele crypto dienstverleners. advocatenkantoren... vast ook wel een aantal... gewoon personen die dachten... ik wil hierop reageren. Die hebben we nog niet publiek gezien. Maar ik vond eigenlijk ook wel dat... ook een soort... belangenvereniging van spaarbanken... het is best wel breed ook. Niet

Speaker 3alleen de crypto-wereld heeft hierop gereageerd... Ik denk dat dat ook wel juist duidelijk maakt welke onderwerpen er allemaal in genoemd worden.

Speaker 1Dus heeft de NVC hem ingevuld? Zeker,

Speaker 3ja.

Speaker 1Dus

Speaker 3namens

Speaker 1de

Speaker 3Nederlandse sector vullen jullie hem dan in? Ja, dus we hebben gezamenlijk met de leden meerdere sessies gehad. Van joh, wat vinden we nou van bepaalde onderwerpen? Wij hebben ons wel vooral gericht op het hoofdstuk wat natuurlijk over de crypto dienstverleners gaat. En het hoofdstuk over stablecoins hebben we wel wat vragen ingevuld. Maar je moet je voorstellen dat de lege vragenlijst... op pagina 50 al is. Om dat in je eentje te doen is al een aardige exercitie. Maar moet je dat ook nog eens met meerdere partijen... die allemaal natuurlijk ook net wel wat anders zijn... misschien andere meningen over hebben... is het behoorlijke exercitie om met elkaar...

Speaker 3tot juiste passende antwoorden te komen. Maar dat hebben we gedaan. Willem-Jan,

Speaker 1medeoprichter van Watson Law, belangrijke advocatenkantoor in de crypto-wereld. Hebben jullie hem ingevuld of niet? We hebben hem niet ingevuld. Jullie hadden nog wel wat beters te doen dan 187 miljoen vragen invullen. Precies dat.

Speaker 3Ik moet ook wel zeggen, ik noemde ze net wel advocatenkantoor. Ik heb er wel een paar gezien, maar het is niet denk ik heel gebruikelijk om überhaupt op wetsconsultaties daarin te reageren, toch? Nee, het gebeurt wel, maar het

Speaker 1is incidenteel. Precies, ja. En ik vraag me dan af, want uiteraard, jij zei het terecht Willem-Jan, dit is niet per se de opmaat naar een volgende Mika, maar er zitten wel heel expliciet vragen in van heet hangijzers die misschien toch wel een beetje moeten opgelost worden. Gaan we het zo allemaal nog over hebben? Gaan we helemaal afbellen? Maar is dit niet wat aan de vroege kant? Mika is net geland. Ik ben net blij dat we het daar niet elke week meer over hoeven te hebben. Want dat loopt nu gewoon. Is dit niet wat vroeg om

Speaker 1over nieuwe wetgeving

Speaker 2na te denken? Ja, dat ben ik met je eens. Wat mij betreft is nu het moment om Mika in de praktijk te gaan brengen Een heleboel partijen hebben heel veel effort geplaatst. Zowel marktpartijen als toezichthouders om vergunningen te verlenen. Dat loopt nu. Er zijn ook partijen die de markt betreden zonder vergunning, dus illegaal. Ik denk dat het nu vooral een goed moment is om A, ervaring om te doen... en B, te handhaven ten aanzien van partijen die illegaal bezig zijn. Laten we daar eerst maar eens op verrichten, zeg jij

Speaker 3Dat is ook de kern van een groot deel van onze boodschap daarin. En wat ik ook wel leuk vond om te zien, ik heb ze natuurlijk ook allemaal doorgebladerd... is dat bijvoorbeeld de EBA dat zelf ook wel onderkent. En andere partijen, zoals Deutsche Börse...

Speaker 1De

Speaker 3EBA is de European Banking Authority, ja. Maar bijvoorbeeld ook Hyperliquid zag ik voorbij komen, gereageerd, Circle, Deutsche Börse. Dus ja, ook daar zie ik wel heel veel partijen die zeggen van joh, het is wel, het is natuurlijk een evaluatie, maar het is ook wel heel vroeg om überhaupt te gaan evalueren. We hebben echt gezien dat die deadline van 18 maanden voor de overgangsperiode, dat die voor heel veel landen ook volledig gebruikt wordt. Heel veel partijen die pas nu net drie, vier maanden onder toezicht staan. Ja, in een aantal landen, waaronder ook in Nederland... zijn er echt

Speaker 3wel een paar partijen die natuurlijk al anderhalf jaar... dik, langer nog wel, onder toezicht staan. Maar ja, om nu al ingrijpende wijzigingen daarin te doen... vinden wij ook zeer onverstandig. Laten we eerst maar zorgen dat deze regels... die wel in heel Europa hetzelfde zijn... ook door heel Europa hetzelfde worden uitgelegd.

Speaker 1Willem-Jan, hoe ziet zo'n traject er dan uit? Even voor mijn beeld. Zo'n tijdslijn en consultatie lijkt me vrij vroeg. En het proces zit als opmaat naar eventueel nieuwe wetgeving. Hoeveel tijd

Speaker 2zit daar ongeveer tussen? Ja, daar hebben we het wel over jaren. Dus de commissie gaat nu aan de slag met deze antwoorden... Daar hebben ze een aantal beleidsinstrumenten voor. Dus ze kunnen bijvoorbeeld ESMA of EBA vragen om bepaalde guidelines nog op te stellen. Maar ze kunnen er ook toe over gaan om een voorstel te maken voor of een aanpassing aan MICA of een MICA 2.0. Maar dat moet dan door het volledige wetgevingsproces in Europa. Het

Speaker 1parlement, de raad,

Speaker 2de triloog gaat dan weer lopen. Ja,

Speaker 1dat hebben we gemerkt ook met Mika natuurlijk. Dat heeft allemaal heel lang geduurd. Maar goed, zo werkt ons Europees systeem. Laten we eens even wat van die onderwerpen gaan afbellen. En het zijn ook toch een beetje de inkoppers... waar we het ook al rond Mika en Mikaar vaak over hebben gehad. Waar we ook al tegenaan liepen. Stablecoins is daar denk ik een van de belangrijkste van. En dan zijn er een aantal hete hangijzers binnen dit domein. En het eerste waar bijvoorbeeld de grote baas van Terror... onze grote vriend Paolo Ardoino over heeft geklaagd al... het aanhouden

Speaker 1van die reserves van je stablecoins in Europa. Willem-Jan, kan je uitleggen hoe dat zit?

Speaker 2Ja, dus als je een stablecoin aanhoudt of uitbrengt... dan geef je die uit terwijl je fiat geld ontvangt. In Europa zijn er regels die bepalen hoe je dat fiat geld moet aanhouden en of je dat moet onderbrengen bij een bank. Die regels zijn dat je 30% van die tegenwaarde moet onderbrengen bij een Europese bank. En als je een significante uitgever van een stablecoin bent, bijvoorbeeld Circle, dan zelfs 60%. Dat is heel veel en daar zit een

Speaker 2aantal problemen ook in. die geadresseerd zijn door de betrokken partijen. Een van die dingen is bijvoorbeeld... hoe meet ik nu hoeveel van die stablecoins in Europa circuleren? Dat is nog niet zo makkelijk. Een ander ding is... het zijn best wel specifieke banken die die reserves aanhouden. Dat kan voor zo'n bank ook best wel een probleem opleveren... als die stablecoins snel worden ingewisseld. Dus dat is onderwerp van deze

Speaker 2consultatie en een evaluatie van hoe dat beter moet.

Speaker 3Voor de mensen die erover nadenken, waarom zou je dat niet bij een bankwinnaar aanhouden? Ja, ergens wel. En hoe Tero voor andere bedrijven dat natuurlijk doen, is dat ze dat vooral dekken met staatsobligaties. Die natuurlijk ook liquide zijn en die dat op dat manier ook wat... inkomsten voor hen genereren op dat gebied. En Paolo Doino heeft daar lang over geklaagd. En hij haalde dan vaak het voorbeeld van Silicon Valley Bank, was dat volgens mij? Waar een deel van dat geld er ineens niet meer was... voor een bepaalde stablecoin-issue. En hij ziet het dus juist als risico.

Speaker 3En Europa heeft altijd gezegd... nee, we willen dat ook ter bescherming van de banken, depositos... we willen dat gewoon bij de banken houden. Maar nu was ik eigenlijk ook wel verrast... dat het Europese Centrale Banksysteem en ook wel de EBA eigenlijk zegt... Misschien moeten we toch maar eens kijken met het loslaten van die harde eisen. Ze willen daar dan wel hele strenge andere liquiditeitseisen. Maar bieden eigenlijk wel een open deur naar toch ook te kijken naar andere vormen van dekking. En dan vooral inderdaad die staatsobligaties. En waarom ze dat nou willen? Niet om de reden dat Ardoin nou natuurlijk zijn rentes erop wil. Maar omdat

Speaker 3ze eigenlijk ook wel zien, deze bankdeposito's voor stablecoins, die zijn wat... wat vluchtiger, die worden ook wat sneller opgenomen. Die markt is veel meer fluide. En daarmee zien ze het eigenlijk zelfs als een risico... met de groei van stablecoins... dat daar zoveel bankdepots door staan... die ook weer heel snel eruit kunnen. Dat heeft met bankdekkingsschade en dergelijke te maken. Dus het is wel grappig dat om een totaal andere reden... maar wel ook door de groei van stablecoins... dat ze eigenlijk tot de conclusie komen... dat gewoon zo'n harde ijs misschien niet heel handig is.

Speaker 1En anderzijds is het ook wel grappig... als je het een beetje op politiek niveau bekijkt... Donald Trump is heel blij met de koopdruk op Amerikaanse staatsobligaties van bedrijven als Tether. En diezelfde koopdruk zouden we natuurlijk in Europa ook wel kunnen gebruiken op de obligatiemarkt.

Speaker 3Goed, dat is natuurlijk gewoon goed voor je munt. Goed voor de positie daarvan. Goed voor ons continent zou dat inderdaad kunnen zijn. Dus ja, als zij ook inderdaad onderkennen van hoe meer van die staatsobligaties teruggekocht wordt door groeiende, hopelijk ook straks hele grote euro stablecoins. Ja, dan heeft dat een positief effect. Ja,

Speaker 1ja, ja. Dus dit is één ding. Dit gaat over waar de reserves van die stablecoins geparkeerd moeten worden. Een andere, ook een heel pijnlijke waar we het al heel vaak over hebben gehad... rente op die stablecoins. Mauro, kan je uitleggen hoe dat ongeveer in elkaar zit

Speaker 3Op dit moment is er gewoon een totaal verbod op het doorgeven van rente... als uitgever van een stablecoin aan de gebruikers ervan. Dat is wel iets wat de ECB ook echt wil gaan handhaven... Maar zij willen eigenlijk ook wel strenger erop toezien... dat er ook met een soort indirecte rente... of beloningen wordt het dan vernoemd... een soort passieve rente, equivalenten... dat er toch de tussenpartijen, de cryptodienstverleners... of de eindgebruikers er toch van profiteren. Dus daar zie

Speaker 3je wel dat ze toch nog steeds wel... die bankdeposito willen beschermen. Omdat ze dan vooral bang zijn dat het geld dat nu bij banken staat... naar een stablecoin gaat. Omdat je daar vaak een hogere rente dan op zou kunnen krijgen.

Speaker 1Ja, want in de goede oude tijd was het nog wel eens zo dat als jij... ergens je stablecoins aanhield... kreeg je gewoon lekker wat is het? 5% rente, 6% rente soms

Speaker 3Dat is dus verboden onder Mikaar geworden

Speaker 1Ja, we

Speaker 3zagen dat natuurlijk wel alleen bij de dollar stablecoins. Maar inderdaad, ja. Dus dat is gewoon verboden in de level 1-wettekst van Mikaar zelf. Dat is echt gewoon in de grote verordening... om dat direct door te geven.

Speaker 1Ja, en dat is volgens mij het resultaat van banken... die dus aan het lobbyen waren. Van joh, hey, stel je voor... want als ik persoonlijk kijk... Hoeveel rente krijg je nu voor spaarrekening? Wat is het? 2,5% of zo? 3%? Maar het zal inderdaad 2,5% zijn. Weinig in ieder geval. En als er een stablecoin uitgever is die zegt... bij mij krijg je 5% rente als je het parkeert bij crypto bedrijven X... En als je deze stablecoin aanhaalt, waarom zou ik dan niet mijn spaargeld gewoon in stablecoins gaan steken? Dat is ongeveer de discussie.

Speaker 3Ja, en helemaal destijds. Dus toen Mika geschreven werd en hierover gelobbyd werd, was er denk ik nog net een negatieve of misschien wel

Speaker 10%

Speaker 3rente. En dan kon je bij een stablecoin issuer inderdaad gewoon 4, 5% opstrijken. Dus dat is, ik weet niet of het nou de individuele banken, maar in ieder geval de bankensector en de banken toezicht houden, die daardoor wel bang waren om stablecoins niet aantrekkelijk te maken.

Speaker 1Ja, en hoe zit het? Want we hebben dus ook veel reacties uit die consultatie. Die zijn dus overbaar en zichtelijk. Hoe zijn hier de kaarten een beetje geschud? Hebben we daar een beeld van?

Speaker 2Ja, het is wel goed om nog even één stapje terug te nemen, want dit is niet een discussie die alleen speelt bij stablecoins. We hebben ook een wat traditionele bedrijven, wat hier een beetje op lijkt, dat zijn uitgevers van elektronisch geld. En daarvoor geldt hetzelfde verbod. Dus als een partij elektronisch geld uitgeeft, mogen zij ook geen rente geven

Speaker 3Dus dat

Speaker 2is op zich best wel een geaccepteerd verbod. Een breed marktverbod bij dit soort producten. Dat is echt wel voorbehouden aan banken. Dus Ja, er zal een lobby achter gezeten hebben, maar het is niet zo dat dit een nieuwe discussie is voor Mika

Speaker 1Nee, nee, nee, precies.

Speaker 3Het gaat er dus nu vooral om, om terug te komen op je vraag van hoe het er nu naar gekeken dat er toch de toezichthouders, toch de belangenorganisaties hebben gezien van ja, dat verbod is er dan wel. Maar we zien toch dat er partijen zijn die dat indirecte beloningssysteem gebruik maken. Het onderscheid is daar vooral he. Als jij dus echt je stablecoin vasthoudt, ergens neerzet en er dan rente op zult krijgen, dan is dat natuurlijk gewoon echt rente. Maar op het moment dat jij het gebruikt en beloond wordt voor bepaalde activiteit, voor volumes, vooral de cryptopartijen,

Speaker 3ik denk ook Circle heeft het ingevuld, die willen dat natuurlijk graag wel. En het is wel vooral, ik denk wel redelijk uniform volledig. tallen toezichthouders en wetgevers dit toch gewoon liever niet meer. Dus

Speaker 1iedereen blijft voorlopig nog wel even in zijn loopgraven zitten op dit onderwerp. Ja, ik zie dit niet snel gaan veranderen. Nee, ik ook niet. Dan hebben we nog een stablecoin dingetje, namelijk het multi-issuance probleem. Dat is ook een leuke, lekker technische stie. Volgens mij noemde jij het net al in bijzin ergens hoe dat in zit. Kan je dat uitleggen waar het daar om gaat?

Speaker 2Ja, in essentie gaat dit over partijen die stablecoins uitgeven... die wereldwijd kunnen rondgestuurd worden. Als we Circle als voorbeeld nemen, die zitten in Europa... geven in Europa stablecoins uit, bijvoorbeeld de USDC... Maar ze zitten ook in Amerika met een entiteit. Dus zij hebben bijvoorbeeld een Franse juridische entiteit en een Amerikaanse juridische entiteit. En die geven allebei dezelfde stablecoins uit. Dus stel, ik zeg even een stablecoin uit in Amerika,

Speaker 2dan gaat daar een dollar in de kluis. En als ze dat in Europa doen, gaat in Europa een dollar in de kluis. Die stablecoins moeten één op één gebacked zijn. Dus er moeten evenveel dollars in de kluis liggen als er tokens zijn uitgegeven. Maar ja... Die tokens kunnen in een paar seconden over de hele wereld gestuurd worden. En er geldt in Europa een verplichting. En dat geldt in Amerika ook. Dat als jij bij die partijen aanklopt met je token. Dat je dan je dollar terugkrijgt. Maar die

Speaker 2dollars bewegen veel minder snel dan die tokens. Dus het kan zo zijn dat er bijvoorbeeld in Amerika 500 miljoen tokens zijn uitgegeven. En 500 miljoen euro in de kluis ligt. En in Frankrijk 100 miljoen. Maar stel er komt 200 miljoen naar Europa toe en die worden daar opgenomen. Dan is dat geld er wel in zijn algemeenheid, maar niet binnen Europa.

Speaker 3Het zijn dus twee verschillende kluizen. Voor de Europese versie. Moeten ze het in een Europese kluis. De bank waar we het net over hadden gesproken. In ieder geval 60 procent. En voor het Amerikaanse gedeelte inderdaad. Op Amerikaans grondgebied moet dat dan.

Speaker 1Volgens mij loop je hier een beetje aan tegen. We hebben het over een wereldwijd fenomeen. Gewoon een crypto reels. En een wereldwijde munt. Dat dan in een soort regeltjes gegoten moet worden. Ja, een soort papieren werkelijkheid.

Speaker 3Dat

Speaker 1is gewoon

Speaker 3heel lastig. De uitgever moet dus een soort van bewijzen. Welke hoeveelheid USDC of EURC dan in het Europese gebied is gedekt. En welke daarbuiten. En daar loop je natuurlijk tussen ontzettend veel problemen. Crypto dienstverleners hebben daar een rol in gekregen. Die moeten gaan rapporteren. Dat wordt ook niet heel secuur gedaan door veel partijen. Daar is Circle ook dan ontstemd over, laat ik het maar even zo noemen. Maar goed, zij hebben er ook baat bij dat dat zo laag mogelijk in Europa is. Want die moeten ze

Speaker 3als euro-tegoede of dollar-tegoede aanhouden. En die mogen ze niet in staatsobligaties

Speaker 1doen. Dus zij hebben nou ook niet een

Speaker 3incentive om dit op te lossen wat dat betreft. En daar zijn veel partijen, vooral ook de stablecoin-issuers... die niet een Amerikaanse of wereldwijde variant hebben... maar alleen in het Europese stelsel zitten... die vinden dat natuurlijk oneerlijke concurrentie ook

Speaker 1Jij volgt het al jaren, Willem-Jan. In hoeverre is dit nou een weefout te noemen in deze wet? Want we hebben stablecoins ook heel snel zien veranderen. Of tenminste, stablecoin zelf niet veranderd... maar het is heel veel groter en heel veel belangrijker geworden. Is dit gewoon een foutje in Mikaar?

Speaker 2Nee, ik zou niet zeggen dat dat een fout is. We zagen eerder al dat er op een gegeven moment gewoon een cut-off point genomen moest worden. Die versie 1.0 van de wet moet er komen, anders blijf je nog jaren doorpraten. Stablecoins waren eigenlijk de belangrijkste aanleiding voor Mika om deze hele markt te gaan reguleren. Dus daar is toen echt wel goed over nagedacht. De Franse toezichthouder heeft daar ook over dit precieze onderwerp toen al vragen gesteld en dingen naar voren gebracht. Hoe dat dat vervolgens macro-economisch,

Speaker 2geopolitiek uitpakt, dat is lastig te voorspellen. Het alternatief was geweest om niet te eisen dat zo'n partij in de EU een entiteit zou hebben en dus een Europese kluis zou hebben. Maar dat was wel echt onlogisch geweest op dat moment, want de EU wilde juist... die markt reguleren en om dan te vertrouwen op een gereguleerde... of op een kluis die in Amerika staat en die op dat moment... daar nog niet gereguleerd was, of in andere landen, is dat niet

Speaker 3zo logisch. Het was zelfs toen zonder alle huidige politieke onrust al niet handig. En je noemde het al, het is vooral de aanleiding geweest voor Mieke ook. En dat had toen met Facebook te maken, met dat Libra-Diem-project. Toen zagen ze natuurlijk ineens, hou eens even... als Facebook met de Mastercards en de hele Silicon Valley... Dat was dan een soort stablecoin als een mandje van verschillende wereldwijde valuta. Zodat iedere en al hun miljard gebruikers dat konden gaan gebruiken in de app. Toen dachten ze, als we controle kwijtraken over ons geld... dan is het einde natuurlijk zoek.

Speaker 3Daarom is ook het hoofdstuk met stablecoins die een soort mandje zijn... staat hoger, komt eerder aan bod... dan de stablecoin over gewoon één vaste valuta. Een eurostablecoin wat dat betreft. Dus heel grappig om dat in de inhoudsopgave zo te zien. Dat het echt de aanleiding daarvoor

Speaker 1was. Echt

Speaker 3een idee voor de geschiedenisboeken

Speaker 1van meneer Zuckerberg. Hij was gewoon een paar jaar te vroeg. Hij was een paar jaar te vroeg. Het tweede belangrijke heet hangijzer waar we het absoluut over moeten hebben. DeFi. Het is een container begrip. Dat realiseer ik me ook. Maar waar liggen de uitdagingen op het gebied van DeFi? Want dat zijn er nogal wat volgens

Speaker 2mij. Als je DeFi goed wil doorgronden. Dan moet je eigenlijk een aantal lagen in het systeem uit elkaar trekken. Dus je hebt de onderste laag. De blockchain. Laten we als voorbeeld noemen Ethereum. wat de consensus layer is... en waar de echte transacties van de native crypto assets plaatsvinden. Die is decentraal. Daar is niet één partij bij betrokken. En er is grote consensus dat die buiten regulering vallen.

Speaker 2Dat is gewoon een soort internet, een protocol wat er is. Daarbovenop kunnen applicaties gebouwd worden... Dapps, decentralized apps. Een voorbeeld daarvan is een DEX, een decentralized exchange, waar tokens tussen gebruikers kunnen worden uitgewisseld. En daarboven zitten weer partijen die zo'n DEX kunnen ontsluiten. Dat zijn dan gewoon centrale partijen, bijvoorbeeld Bitfavo of andere cryptoasset dienstverleners. Het is vrij duidelijk

Speaker 2wat ik al aangaf dat dat protocol buiten Mika valt. dat de gecentraliseerde dienstverleners die dApps kunnen gebruiken, dat die binnen Mika vallen. Dat zijn wel onvergunningplichtige partijen. En dan is de vraag, is zo'n dApp, is dat nou binnen of buiten Mika? En daar is voorafgaand over nagedacht. DeFi is de laatste jaren best wel uitgekristalliseerd, maar op het moment dat Mika kwam, was dat nog niet zover. En ook daarvoor gold op dat moment dat ze bewust hebben gekozen, oké, we gaan nu met een wet komen en we weten

Speaker 2dat dit nog een beetje een open punt is. Inmiddels is dat wel wat verder uitgekristalliseerd. En zijn er best wel wat gezichtspunten aan de hand waarvan je kan bepalen of zo'n DAP nou wel of niet binnen Mika valt. Bijvoorbeeld staat heel duidelijk in de overwegingen bij Mika dat als iets fully decentralized is, dan valt het er buiten. Wat is dat nou? Er is een aantal gezichtspunten die je kan niet Het is een soort grijze

Speaker 1schaal. Het is niet binair of iets wel of niet

Speaker 2decentraal. Het is inderdaad een schaal. En het gaat er in mijn perspectief om, of in mijn ogen om, of je een centrale partij kan aanwijzen die heel veel invloed heeft op zo'n DEP. Dus die bijvoorbeeld kan zeggen, ik kan transacties terugdraaien, of ik kan eenzijdig prijzen of functionaliteit aanpassen. Of een partij die een soort audit of admin key heeft die de software kan aanpassen. Maar als dat soort dingen er allemaal niet zijn en het is een deterministisch

Speaker 2smart contract wat een bepaalde functionaliteit heeft, dan is er inmiddels best wel wat consensus over dat dat buiten Mika valt

Speaker 1Ja. Dus je ziet dus bijvoorbeeld ook een bekend voorbeeld, wat vaak genoemd wordt, is dan Hyperliquid. Met die allerlei hele spannende markten, wat ook voor een deel, ja, het is crypto technologie waar je op aan het handelen bent. Maar we zien ook dat bijvoorbeeld, nou dat zie je dus hier met die consultatie, dat het bedrijf Hyperliquid reageert op de consultatie. Dus dan kan het niet heel decentraal zijn. Onder deze maatstafen is Hyperliquid dus gewoon ook een partij die onder Mika valt of onder... Dat zijn ook dan weer financiële instrumenten misschien.

Speaker 2Ja, het is lastig om helemaal in te zoomen op één specifiek voorbeeld. Hyperliquid is extra lastig wat je al noemt, omdat er de essence erop zit. Maar even dat soort platforms waarbij er wel een partij is die het onderhoudt, maar waarbij de DAP zelf echt decentraal is. Kijk bijvoorbeeld ook naar Uniswap. Dat is denk ik een goed voorbeeld daarvan. Nogmaals, ik heb Ik zit hier niet in deze specifieke voorbeelden

Speaker 2zo diep in dat ik daar ja of nee over kan zeggen. Maar het is heel goed voorstelbaar dat dat wel volledig decentraal is.

Speaker 3Er is gewoon heel duidelijk een rijtje. Dit is allemaal centrale dienstverleners. Bitwavo, Coimers, die moeten gewoon een vergunning hebben. Het is een bedrijf met een klantrelatie. Met centrale dienstverlening. Dan is er heel duidelijk een rijtje met. Dit is volledig decentraal. Maar het gaat natuurlijk om dat hele gat wat daartussen zit. Daar heeft Esma ook inderdaad gezegd. Wij willen toch wel wat extra regels. Die ook de gereguleerde poortwachters. Dus die toegang bieden tot DeFi. Omdat het daarmee toch een soort van. korte route voor een hoop DeFi platform is.

Speaker 3Maar bijvoorbeeld ook inderdaad wat jij al zei. Iets kan wel een smart contract zijn. Maar als er inderdaad één partij is met de admin keys. Met volledige zeggenschap over wat er gebeurt. En dat ook kan terugdraaien en veranderen. Ja, dan ben je toch eigenlijk gewoon een centrale dienstverlener. Maar omdat die niet zodanig werden gedefinieerd in de eerste MiCard tekst. Er werden tien type dienstverlening genoemd. Nou, daar kan ook nog wel wat buiten vallen natuurlijk. Willen ze nu echt kijken van hoe gaan we nou dat stukje DeFi. Wat eigenlijk helemaal niet zo DeFi is. Hoe gaan we die nou proberen te pakken?

Speaker 2En de kern is denk ik. Er zijn best wel veel crypto-asset dienstverleners. Die DeFi producten gebruiken. Of zelfs zelf maken. En waarvan gewoon evident is. Dat zij die beheren. En zij hebben daar dan ook een vergunning voor. Daar is niks mis mee. Het gaat om de partijen natuurlijk. Die het zelf te doen. Maar geen vergunning hebben. Bewust of onbewust. Daar moet gewoon op. Ofwel voorlichting aan worden gegeven. Of op worden gehandhaafd. En dan is er één onderwerp. een

Speaker 2type dienstverlener die daar nog een beetje tussenin zit... en waarvan de vraag is of dat wel of niet gereguleerd zou moeten worden. En dat zijn eigenlijk de partijen die zelf niet DeFi maken of gebruiken... maar die eigenlijk een soort front-end, een visueel laagje leggen... over een echt DeFi-app. Dus

Speaker 1die partijen die jij noemt, dat zouden heel goed crypto-dienstverleners kunnen zijn... dat zou Bitfavo kunnen zijn, zo'n bedrijf. En die maken dan een appje... waarmee jij je in de DeFi-wereld kan begeven. Is dat ongeveer hoe het is? Ja, precies. Wat

Speaker 3je dus ook wel ziet, en dat zag ik bij Polymarket ook, is dat je op een gegeven moment naast van decentraal inloggen... met je eigen wallet... kon je gewoon inloggen met je Google-account.

Speaker 1Dus

Speaker 3dan zit er een soort centrale frontend... en administratie. Dus dan kan je natuurlijk veel minder snel zeggen... hé, dit is inderdaad wel echt DeFi. En die manieren, die frontend... die webinterface of hoe je het dan ook wil noemen... die zal... in ieder geval volgens een hoop van de reacties... toch misschien wel onder de wetgeving moeten gaan

Speaker 1vallen. Even om het concreet te maken, hebben we hier voorbeelden van? Ik moet denken aan die Base Wallet, bijvoorbeeld van Coinbase. Is dat zo'n voorbeeld? Nu gaan we allemaal mensen opnoemen... die dan gehandhaafd zouden moeten worden misschien. Maar ik zit te bedenken van welke apps zijn dit... die dan met die DeFi-wereld praten?

Speaker 3Ja, ik denk dat ik geen concrete voorbeelden wat dat heb... maar een beetje terugkomend op mijn eerdere punt... wat ik ook in de radio-uitzending had gehad. Je moet gewoon de dingen behandelen zoals ze zijn. En een bepaalde app, bijvoorbeeld een baseballet... die kan functionaliteiten hebben die daadwerkelijk diva zijn... maar die kan natuurlijk ook als een soort doorgeefluik daarin verschijnen. Dus ik denk dat dat een case-by-case is. En ik denk dat het vooral aan de toezichthouders en de wetgever is... om daar te gaan kijken, joh, wat nou wel en wat nou niet. Er is ook een lijstje voor alle partijen... die gewoon netjes een vergunning hebben van ESMA... Nou, dat zou ook wel mooi zijn als er een lijstje komt

Speaker 3met duidelijkheid... over welke partijen of welke functionaliteiten of richting... over hoe moet je dat nou beoordelen, dat er zou komen.

Speaker 1En als we naar die consultatie kijken en de reacties daarop... hoe is dat hier

Speaker 2een beetje verdeeld het speelveld? Als je kijkt naar de toezichthouders, dan zijn ze daar een beetje verdeeld over... maar wel neigen erg naar een vorm van regulering En daar is een aantal mogelijkheden voor... je zou daar een extra cryptoasset dienst aan Mika kunnen toevoegen. Dus dat partijen die verder geen diensten verlenen, maar alleen dat laagje maken, dat visuele laagje maken over een echt DeFi app, dat die toch vergunningplichtig worden,

Speaker 3omdat het

Speaker 2een extra dienst is. Maar je zou ook kunnen denken aan meer informatie, dus dat het alleen maar gaat over informatievoorziening en dus een wat lichter regime voor dat soort partijen.

Speaker 3Een van de andere voorzitters die in de questionnaire zelf zat. Wat vind je van bla bla. Dat ging over ook een soort divacertificeringen en dergelijke. Ik denk dat je je daar ver weg van moet houden. Omdat je dan ook weer allemaal partijen die certificeringen gaan uitbrengen. Of je gaat het bij de dienstverleners zelf leggen. Dat lijkt me ook niet wenselijk. En ik vond het wel in ieder geval fijn om te zien dat er zoveel overeenstemming was. Dat dat niet de juiste manier

Speaker 1is

Speaker 3Maar dat er natuurlijk wel echt duidelijkheid moet komen over... Wanneer je het er wel en niet over... Ja, en het is een wereld die zich zo

Speaker 1ongelooflijk snel ontwikkelt. Dus dat is heel lastig omdat... Ja, goed. Ook iets wat wij in het radiodeel even besproken hebben, Mauro. Maar prediction markets. Ik weet niet of die helemaal onder dit blokje vallen. Maar het doet me wel... Bij mij als ik dan aan DeFi denk. Ja, dat schuurt er ook een beetje tegenaan. Is het nou een crypto bedrijf? Is het nou decentraal? Ja of nee? Worden die prediction markets hier ook genoemd?

Speaker 2Ja, prediction markets zijn niet echt een onderwerp geweest in deze consultatie. Ik denk dat Mika, als je het helemaal afbelt, ook een best wel beperkte rol heeft voor dat soort bedrijven.

Speaker 1De conclusie is misschien gewoon, het zijn gokbedrijven, denken we nu

Speaker 3Nou ja, daar komt het grotendeels wel op neer. En daarnaast de reactie van Hyperliquid. Er was dus wel een vraag over prediction markets in de questionnaire. Ik zag inderdaad dat veel partijen het niet hebben beantwoord. Hyper Liquid heeft dat wel gedaan. En die reageert wel heel duidelijk van... alles wat natuurlijk een financiële variabel heeft... dat moet gewoon onder Mifid vallen. Daar zijn zij ook voorstander van. En daarmee bevestigen ze natuurlijk ook wel... dat het niet onder Mika hoort. Het is ook natuurlijk gewoon... alles waar ik nu kijk naar hoe Mika beschreven wordt... daar passen prediction

Speaker 3markets gewoon niet in. Dus inderdaad ofwel lokale gokregelgeving... ofwel, waarschijnlijk NN, financiële dienstverlening.

Speaker 1Ja. Een andere heet hangijzer. Landing en steking. Dat is ook wel een spannende. Volgens mij is iedereen het er wel over eens. Dat er iets van regels moet komen. Voor landing en steking.

Speaker 2Ja over het algemeen wel. Wat wel van belang is. Dat je die twee concepten heel erg uit elkaar trekt. Want er is best wel wat verwarring over. En dat loopt door elkaar heen. Dus je hebt over echt gewoon. traditionele staking, dan heb je het over cryptoassets die native zijn op een blockchain met een consensusmechanisme wat proof of stake is. Het is bijvoorbeeld Ethereum. Wat de cryptoasset dienstverlener in dat geval doet, is namens jou die cryptoasset staken. Die blijven gewoon in de wallet bij de casp, maar

Speaker 2spelen een rol in het consensusmechanisme. Dat is relatief laag risico. Als je het hebt over staking van alle andere type cryptoassets, dan heb je het eigenlijk over het uitlenen van je assets, waar die KASP iets mee gaat doen. Precies.

Speaker 3Staking op protocolniveau en staking op smart contract niveau, wat dat betreft.

Speaker 2En dat is in veel gevallen veel risicovoller, omdat er vaak ook tegenpartij risico voor de KASP zelf bij komt kijken, die voor jou dus ook gelden. Ja. Ik denk dat we die heel goed uit elkaar moeten trekken. Steking in de echte vorm. Daar komt in mijn optiek altijd kussen die bij kijken. Dus dat is in die zin al vergunningplichtig. Ik zie er eigenlijk niet veel extra regels voor nodig.

Speaker 2Zeker in Nederland niet, omdat de AFM daar al best wel vragen over stelt en zegt. eisen aanstelt over hoe je dat moet inrichten. Dat zou Europees wat gladder getrokken mogen worden. Maar als je het hebt over die andere onderwerpen, ja, daar kan ik me wel voorstellen dat dat wat verduidelijkt wordt in bijvoorbeeld de guidelines en dat daar extra informatie eisen, et cetera, voor komen.

Speaker 3Ik ben het eigenlijk mee eens wat jij, hoe je begon. Iedereen lijkt in ieder geval iets van regels te willen. Er zitten wat varianten in, hè. De ESMA zegt bijvoorbeeld van die leenprogramma's van lending... dat zijn vooral blackboxes. Een Nederlandse reactie. De AFM, het ministerie van Financiën en DNB hebben ook een reactie ingediend. Die wijzen er vooral op. Klanten weten vaak niet dat hun eigendommen worden uitgeleend... kwijt kunnen raken. Dus ja, in die lijn zie je dat ze veel meer naar een soort goede informatieverstrekking en het wijzen op de risico's daarin wil. Nee, dus ik zag

Speaker 3veel varianten langskomen, waarvan eigenlijk het iedereen er wel eens is van joh, er hoeft ook niet per se nieuwe wetgeving of nieuw dienst voor te komen. Het steken of het uitlenen, er zijn al heel veel artikelen in de MICAR die je gewoon daarop kan toepassen. Je moet eerlijk communiceren over dingen, je moet wijzen op de risico's. en zeker versteking, de custodyregels zijn daar ook al van toepassing. Ik denk dat in onze reactie het vooral duidelijk wordt van... oké, wij hebben er een goed begrip van. AFM doet dat

Speaker 3ook al allemaal toepassen. Er is eigenlijk al een soort van regulering op die diensten. Maar dat moet in heel Europa wel hetzelfde zijn. Daar zien we enorme verschillen in wat er wel mag en wat er niet mag

Speaker 1Ja, dat is ook natuurlijk een paradepaardje van mij. Ik zeg niets liever dan dat het in Malta allemaal heel gemakkelijk is. Het is volgens mij nu allemaal wat genuanceerder... Maar vroeger kreeg je bij twee keer tanken gewoon die vergunning. Wordt dat ook besproken, de verschillen tussen hoe er toezicht wordt gehouden in heel Europa, lidstaten?

Speaker 2Dat is niet een expliciete, of ik heb daar niet een hele expliciete zaken van gezien

Speaker 3En niet in de vragenlijst zelf, nee, wel in een aantal van de reacties, waaronder die van ons. Ja, die wil ik best even overnemen dan hoor. Deels op, verder bouwend op wat je al zei, is het niet gewoon veel te vroeg. In sommige landen is nu pas drieënhalve maand die overgangsperiode voorbij. De regels zijn in grote getalen duidelijk, maar hoe toezichthouders er naar kijken verschilt nogal. De kern van onze reactie kan je best wel samenvatten. Het is

Speaker 3nu te vroeg. Het is nu tijd voor ESMA, de Europese toezichthouders... en alle lokale toezichthouders om met elkaar te gaan uitvinden... wat vinden we nou van bepaalde zaken. En op het moment dat we dat echt allemaal in orde hebben... dat dat op dezelfde manier wordt toegepast... en je een eerlijk Europees speelveld krijgt... dan kunnen we echt wel gaan kijken natuurlijk naar... hoe zou een Mika 2 eruit moeten zien eventueel. Maar ik denk dat dat nu echt de prioriteit moet zijn. Maar

Speaker 1de

Speaker 3ESMA is een

Speaker 1beetje de partij die toezicht houdt op de toezichthouders. Laten we het zomaar noemen. We hebben het al verschillende keren gehad, Mauro, in andere contexten. Bijvoorbeeld over anti-witwasregelgeving. Dan is er een soort... Ja, er is een partij in Frankfurt zitten die volgens mij, de AMLA, die in een hele grote hoge toren zitten. Die hebben die een soort Champions League model waar de grote veertig zijn natuurlijk.

Speaker 3Veertig partijen waarvan in ieder geval één uit elke lid staat. En dat wordt dan op basis van risico's beoordeeld. Echt een soort Champions

Speaker 1League waar precies de top wordt Europees toezicht opgehouden. Dat zie je ook bij de grote techwetten, overigens. Ook bij banken, overigens. Is dat dan ook niet gewoon de toekomst voor crypto? Dat de grootste cryptodienstverleners ook dat Europese toezicht krijgen. Dan heb je ook veel minder dat gedonder dat de een in Malta zit... en de ander in Ierland en de ander in Nederland.

Speaker 3Ja, deels wel natuurlijk. In ieder geval voor de partijen die echt cross-border opereren. Ik moet wel zeggen, er was niet zo heel veel aandacht voor in deze questionnaire, in deze evaluatie. Maar dat heeft ook wel te maken dat er nog een ander pakket regelgeving is. Dat is de MISP, de Market Integration Supervision Package, denk ik. ik. En daar gaat het veel meer over... hoe integreren we nou de Europese kapitaalmarkten. En een onderdeel daarvan is ook... hoe integreren we de Europese toezicht. De eerste versie stond er van...

Speaker 3we willen eigenlijk gewoon... alle cryptodienstverleners van Europa... onder ESMA toezicht. Dan krijgen ze het heel erg druk in Parijs. Dat kan ik je wel vertellen. En ik vind het ook totaal oneerlijk voor een Nederlands lokale broker... met alleen maar Nederlandse klanten die helemaal niet crossborder opereert... dat die dan onder Europees toezicht

Speaker 1zouden moeten vallen. Die zijn er ook

Speaker 3nog voldoende.

Speaker 1Zeker, absoluut. En

Speaker 3er moet gewoon in elk land ruimte voor zijn. Maar inmiddels hebben ze dat wel gewijzigd naar een aantal... Als je onder deze en deze criteria valt, dan vinden we jou voldoende cross-border. En dan gaan we inderdaad Europees toezicht daarop opwekken. Maar goed, ook dat, die wedstrijd is nog niet finaal. Dus daar zou nog van alles in kunnen veranderen. Maar Willem-Jan

Speaker 1vind je dat ook een goed idee? Dat Champions League-model, blijf het maar even zo gebruiken... de grote cryptobedrijven gewoon onder één Europese toezichthouder vallen? Ja, ik vind dat een goed idee.

Speaker 2Je ziet dat we moeten toe naar zoveel mogelijk harmonisatie op... in ieder geval de Europese markt. Deze markt is zo internationaal dat we moeten voorkomen... dat de echt grote partijen gaan forum shoppen... en regulatory arbitrage gaan toepassen. Dus als we het hebben over de echt grote partijen... dan vind ik het zeer verdedigbaar dat ESMA daar rechtstreeks toezicht op gaat houden. Het zou in mijn optiek ook zeer disproportioneel

Speaker 2zijn als dat voor alle partijen zou gaan gelden. Dat was wel het oorspronkelijke model. ESMA heeft dat zelf voorgesteld. Ook een aantal wat strengere Europese toezichthouders hebben daarvoor gepleit. Maar inmiddels is dat wel echt afgezwakt naar wat jij terecht het Champions League model noemt

Speaker 1Je ziet ook dat in bijvoorbeeld die techwetten... Daar zie je, en dat is voor crypto bedrijven niet anders, dat de grote bedrijven hebben veel meer macht, proportioneel gezien ook, dan de kleinere lokale spelers. En de hele reden dat die dan onder strenger Europees toezicht vallen, dat heeft natuurlijk gewoon een functie

Speaker 3Nog even over dat uitlenen, lending, en zeker even een koppeling met wat we daarvoor bespraken over stablecoins. We hadden ook nog wel, en dat zag ik bij meerdere partijen ook wel langskomen, je kan natuurlijk ook stablecoins uitlenen. Ja, daar krijg je natuurlijk wel een vergoeding voor. En wij vinden dat eigenlijk toch wel echt iets anders dan rente wat dat betreft. Jij neemt het risico. Nou, we zijn het er eens. Je moet goed op de risico's gewezen worden en dergelijke. Maar het is toch wel echt een totaal ander type activiteit... waar eigenlijk gewoon ook die beloning

Speaker 3passend voor zou moeten zijn. Want waarom zou je wel een bitcoin mogen uitlenen... en daar bitcoin rewards op krijgen? En waarom zou je niet een stablecoin mogen uitlenen? Ja. Wij vinden ook wel dat dat geadresseerd moet worden. Omdat nu met de hele stablecoins en dan krijg je ook nog de PSD2. Dat is de Payment Service Direct. Die krijg je allemaal betaaldienst, verlening, wetgeving. Die ook nog van toepassing kan zijn. Afhankelijk van wat je ermee doet. Wij vinden wel echt dat daar meer duidelijkheid over moet komen.

Speaker 2Ik denk als het puntje bij paaltje komt. Dat je daar wel echt een duidelijk verschil tussen rente aan de ene kant. En lending aan de andere kant gaat zien. Want je hebt Bitcoin al, maar ook gewoon bij heel veel andere, veel meer traditionele producten, gewoon geld, speelt het ook al. Als ik als particulier geld uitleen, is dat niet gereguleerd. Dus het zou heel gek zijn als dat alleen omdat iets een stablecoin is, dat het dan

Speaker 1wel zou zijn.

Speaker 2Dus in de kern denk ik dat dat onderscheid gemaakt moet worden... en ook wel gemaakt gaat worden

Speaker 1Als we nou richting een afsluiting bewegen... waar gaat dit nou naartoe? We hebben de groot deel van die consultaties... die antwoorden daarop hebben we doorgelezen... Sorteren partijen of gaat uiteindelijk de Europese Commissie... gaat dit leiden richting een update van Mika? Gaan we het nog even aankijken. Gaat dit Mika 2 worden? Wat denk jij, Willem-Jan

Speaker 2Mika 2.0 gaat er sowieso komen Dat was bij het vaststellen van 1 al bekend. En dat is ook in Europa heel gebruikelijk dat dat zo is. Die kadans ligt ergens tussen de 5 en 10 jaar. Daar zijn we met Mika nog lang niet. Ik zou me wel kunnen voorstellen dat er een aantal heel specifieke aanpassingen komen in Mika 1.0. Dat gebeurt heel regelmatig, dat Europese wetten aanpassen. Dat als één verordening wordt aangepast of één richtlijn, dat een andere verordening dan wordt mee aangepast.

Speaker 2Dus hele specifieke aanpassingen kan ik me best goed voorstellen. Ik verwacht niet... dat we binnen nu en twee jaar een Mika 2.0 zullen

Speaker 3hebben. Ik deel dat wel hoor. En ik denk dat het inderdaad heel goed is dat er gewoon goed naar gekeken wordt. Dat zou ook in extra guidelines in die level 2 wetgeving nog een hoop kunnen verbeteren. Ik zie dat er ook wel partijen anders hebben gereageerd... op wat zouden nou de bevoegdheden voor toezichthouders moeten zijn. Maar ik denk dat als je naar alle reacties tot nu toe hebt gekeken... Ja, dan denk ik dat het meeste gewoon opgelost kan worden met die aanvullende guidance. En ja, ik denk uiteindelijk wel dat er een Mi Card 2 gaat komen.

Speaker 3We spreken vaak over Mi Fit, maar dat is officieel ook Mi Fit 2 als we het dan daarover hebben. Dat is

Speaker 1dan wel

Speaker 3weer een richtlijn en niet een verordening. Dus bij een richtlijn is het logischer dat je misschien wat sneller opvolgt. Omdat het natuurlijk vooral richting geeft over hoe lokale lidstaten iets moeten oplossen. Maar ik denk dat we niet heel bang hoeven zijn dat er nu op hele korte termijn al een micro 2 gaat komen. En terecht.

Speaker 1En terecht, ja. Goed, nou mijn wetgevingsbuikje is wel volgegeten. Dank jullie wel aan mijn rechterhand Willem-Jan Smits, advocaat en mede-oprichter van Watson Law. En natuurlijk ook Maro Halve, voorzitter van branchevereniging MVC. Vergeet deze Cryptocast niet te delen met je volgers op X. Gebruik dan een mention at CryptocastNL. Laat een mooie review en reactie achter op Spotify. En like, comment en subscribe op YouTube. Tot volgende week. Cryptocast wordt mede mogelijk gemaakt door Bitfavo. De crypto exchange van Nederland.

Open the transcript file

Hosts and Guests

Nobody is credited on this episode yet.

Credit the people on this episode

Be the first to rate this episode

More episodes

All episodes
  1. Crypto Update: cryptomarkten voorspellen openingskoers Anthropic

    Nov 19, 20265 minAudio

    Bitcoin staat op 63.500 dollar, zo’n 15 procent lager dan vorige week. Vooral in het weekend ging het hard: zonder duidelijke aanleiding leken bitcoinbezitters te kapituleren, met een dieptepunt van 61.000 dollar....

    Credit the people on this episode

  2. Goud en bitcoin dalen, maar de trein van de geldontwaarding rijdt door | 456 B

    Nov 17, 20261 hr 2 minAudio

    In deze aflevering staat de debasement trade centraal: het idee dat overheden met oplopende schulden uiteindelijk geld bijdrukken, waardoor dat geld minder waard wordt en beleggers uitwijken naar schaarse bezittingen...

    Credit the people on this episode

  3. Bitcoin keldert, maar een duidelijke reden ontbreekt | 456 A

    Nov 17, 202622 minAudio

    Bitcoin kreeg de afgelopen week flinke klappen. In een week tijd daalde de koers bijna 14 procent, tot zo'n 64.000 dollar. Een duidelijke aanleiding lijkt er niet te zijn. Op sociale media reageerden veel beleggers...

    Credit the people on this episode

  4. Crypto Update: Strategy en Metaplanet verdwijnen uit index van MSCI

    Nov 12, 20265 minAudio

    Bitcoin staat er deze week een stuk minder goed voor dan de aandelenmarkten. Vorige week, net na de Amerikaanse midterms, stond de koers nog rond 80.000 dollar. Nu is dat zo’n 73.500 dollar, omgerekend ruim 66.000 euro...

    Credit the people on this episode

  5. Tijdens Bitcoin Amsterdam werd opnieuw duidelijk hoe belangrijk veiligheid is | 454 B

    Nov 10, 202646 minAudio

    Over de aflevering Vorige week was het weer tijd voor Bitcoin Amsterdam, het jaarlijkse bitcoinevenement in de Sugar Factory in Halfweg. Jos Lazet van Blockrise was erbij en hostte twee panels. Ondanks de bearmarkt was...

    Credit the people on this episode